Hào khí 19/8 và khát vọng hùng cường, thịnh vượng

Mùa Thu năm 1945. Sáng 19 tháng 8, phố phường Hà Nội rợp sắc cờ đỏ sao vàng. Từ các ngả đường Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Đường… từng dòng người ken đặc, tay cầm biểu ngữ, băng rôn, có người mang cả trống, chiêng, kèn để cổ vũ. Những cụ già chống gậy đi bên cạnh thanh niên, thiếu nữ áo dài trắng xen giữa các đội tự vệ mang băng đỏ trên tay. Tiếng trống, tiếng hô "Việt Nam độc lập muôn năm!" vang dội. Không khí rộn ràng như một ngày hội lớn, nhưng đó chính là một Cuộc tổng khởi nghĩa giành lấy chính quyền về tay nhân dân, giành lấy độc lập, tự do.

Từ Hà Nội, ngọn lửa khởi nghĩa lan nhanh. Ở Huế, sáng 23/8, hàng vạn người dân từ khắp nơi đổ về Ngọ Môn, mang theo cờ, băng rôn, khẩu hiệu. Những chiếc nón lá chen chúc giữa nắng trưa miền Trung, tiếng hô vang vọng bên dòng Hương giang, hòa cùng tiếng trống, tiếng mõ từ các đoàn biểu tình nối dài. Ở Sài Gòn, ngày 25/8, biển người tràn xuống các đường lớn, biểu ngữ và cờ đỏ sao vàng phủ kín các ngã tư. Nhiều người vừa đi vừa hô khẩu hiệu, có người mang theo loa tay, kèn, trống; đông đảo dân chúng cùng hưởng ứng. Chỉ trong ít ngày, chính quyền ở hầu hết các địa phương đã về tay nhân dân.

Cách mạng Tháng Tám đã khép lại gần một thế kỷ đô hộ của thực dân Pháp và 5 năm cai trị của phát xít Nhật. Đây không chỉ là một thắng lợi chính trị, mà còn là sự giải phóng toàn diện của một dân tộc khỏi ách nô lệ kép. Từ thân phận thuộc địa, nhân dân Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên độc lập và làm chủ vận mệnh của mình.

Thắng lợi ấy bắt nguồn từ sự sáng suốt của Hồ Chủ tịch, Đảng ta và Mặt trận Việt Minh trong việc chớp lấy thời cơ ngàn năm có một. Tháng 8/1945, phát xít Nhật đầu hàng Đồng minh, bộ máy chính quyền bù nhìn tê liệt, nhân dân cả nước sục sôi khí thế cách mạng. Nắm bắt thời khắc quyết định ấy, Hồ Chủ tịch và Trung ương Đảng đã kịp thời phát động toàn dân tổng khởi nghĩa giành chính quyền. Như lời Bác Hồ đã khẳng định: "Lúc này thời cơ thuận lợi đã tới, dù hy sinh tới đâu, dù phải đốt cháy cả dãy Trường Sơn cũng phải kiên quyết giành cho được độc lập".

Cách mạng Tháng Tám là một kỳ tích hiếm có trong lịch sử nhân loại: Chỉ hơn nửa tháng, một chính quyền thực dân-phát xít tồn tại gần 100 năm bị quét sạch, thay thế bằng một chính quyền cách mạng của dân, do dân và vì dân. Hơn thế nữa, đây là một cuộc Cách mạng hầu như không đổ máu. Sự thần kỳ ấy không đến từ vũ khí tối tân hay quân đội hùng hậu, mà từ niềm tin mãnh liệt vào chính nghĩa và sự đoàn kết của toàn dân tộc.

Ngày 19/8 đã trao cho dân tộc ta ba giá trị cốt lõi: Độc lập – quyền tự quyết định tương lai; Tự do – giải phóng con người khỏi áp bức để sống và mưu cầu hạnh phúc; Phẩm giá dân tộc – niềm kiêu hãnh rằng Việt Nam có thể ngẩng cao đầu trước thế giới, ngang hàng với mọi quốc gia. Những giá trị ấy chính là sức mạnh to lớn sống cùng thời gian, được gìn giữ và bồi đắp qua từng chặng đường lịch sử.

Tám mươi năm trôi qua, Việt Nam đã đi một chặng đường dài – từ một đất nước nghèo nàn, hoang tàn, đổ nát sau chiến tranh, trở thành một nền kinh tế năng động, gắn kết chặt chẽ với thế giới. Song trước mắt vẫn còn nhiều thử thách: Áp lực cạnh tranh toàn cầu, biến đổi khí hậu, yêu cầu đổi mới công nghệ và cách thức quản trị. Trong bối cảnh ấy, hào khí 19/8 vẫn là mạch nguồn sức mạnh thôi thúc mỗi người Việt Nam biết nghĩ xa hơn, làm tốt hơn và chịu trách nhiệm đến cùng cho tương lai của đất nước.

Ngày nay, tinh thần ấy cần được thể hiện bằng những việc làm cụ thể: Người lao động tận tụy và sáng tạo hơn; doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh và giữ chữ tín; cán bộ, đảng viên đặt lợi ích quốc gia lên trên mọi toan tính cá nhân. Nếu tám mươi năm trước, cha ông đã giành lại độc lập, thì hôm nay, thế hệ chúng ta phải giành lấy một vị thế xứng đáng cho Việt Nam trong hàng ngũ các quốc gia phát triển, hùng cường và văn minh.

Khát vọng Việt Nam hùng cường không dừng ở ước mơ, mà thể hiện trong cam kết: Không có ai bị bỏ lại phía sau, không để ai thiếu ăn, thiếu mặc, thiếu nơi ở; mọi trẻ em được học hành, mọi người dân được chăm sóc y tế tốt, mọi nhà khoa học có môi trường sáng tạo, mọi doanh nhân được tự do kinh doanh trong khuôn khổ pháp luật và toàn xã hội được bảo đảm công bằng. Đó cũng là hình ảnh một đất nước biết giữ gìn bản sắc văn hóa, bảo vệ môi trường sống, đồng thời góp phần vào hòa bình và thịnh vượng chung của nhân loại.

Ngày nay, chúng ta vẫn thấy tinh thần đoàn kết một lòng ấy, lòng yêu nước nồng nàn, sắt son ấy, khi những người trẻ làm rực đỏ những sân vận động, những khán đài, những con đường nhuốm màu cờ Tổ quốc và đồng thanh, đồng lòng cất vang bài Tiến quân ca.

Kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám, chúng ta tưởng nhớ những người đã ngã xuống, tri ân thế hệ cha anh và nhắc mình giữ trọn lời thề: Bảo vệ độc lập, gìn giữ tự do, nâng cao phẩm giá dân tộc và đưa đất nước tiến xa hơn nữa. Đó là hành trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, gìn giữ những thành quả mà Cách mạng Tháng Tám đã mở ra. Từ mùa Thu 1945 đến hôm nay, hành trình ấy chưa bao giờ dừng lại – và từ mùa Thu này, chúng ta bước tiếp, vững vàng tiến vào kỷ nguyên mới với khát vọng xây dựng một Việt Nam hùng cường, giàu mạnh, văn minh, thịnh vượng, người dân thực sự ấm no và hạnh phúc.

Bài viết của TS. Nguyễn Sĩ Dũng trên chinhphu.vn