Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI: Xây dựng Mặt trận hiện đại, tổ chức thông suốt, gần dân

Xác định nhiều nhiệm vụ trọng tâm trong nhiệm kỳ mới

Với chủ đề " Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Sáng tạo - Phát triển", Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031 đã diễn ra trọng thể với 1.136 đại biểu chính thức, đại diện cho các tầng lớp nhân dân trong nước và người Việt Nam ở nước ngoài; gần 200 đại biểu khách mời là các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, MTTQ Việt Nam; đại diện lãnh đạo ban, bộ, ngành Trung ương; tỉnh ủy, thành ủy trực thuộc Trung ương; Mẹ Việt Nam anh hùng, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, Anh hùng lao động thời kỳ đổi mới cùng đại diện một số đại sứ quán và tổ chức quốc tế tại Việt Nam.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến dự và đã có bài phát biểu quan trọng tại Đại hội.Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm nhiệm kỳ 2026 - 2031 để các đại biểu tham dự Đại hội thảo luận, xem xét, quyết định: Quán triệt sâu sắc quan điểm "Dân là gốc", nhân dân là chủ thể, là trung tâm của công cuộc đổi mới, phát triển - đây là nguyên tắc xuyên suốt trong hoạt động của công tác Mặt trận; Đổi mới phương thức tập hợp, vận động, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; Nâng cao chất lượng giám sát, phản biện xã hội, tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước; Chăm lo lợi ích thiết thực của nhân dân, củng cố đồng thuận xã hội từ cơ sở. Đại đoàn kết bền vững phải được xây trên nền tảng lợi ích thiết thực của nhân dân; Xây dựng Mặt trận hiện đại: tổ chức thông suốt, cán bộ gần dân, chuyển đổi số thực chất, có tầm nhìn dài hạn. 

Với niềm tin sâu sắc vào sức mạnh vô địch của nhân dân, của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kêu gọi toàn thể đồng bào, đồng chí, chiến sĩ cả nước, đồng bào ta ở nước ngoài tiếp tục đoàn kết một lòng, chung sức, đồng lòng, phát huy tinh thần yêu nước, ý chí tự lực, tự cường, khát vọng cống hiến, nỗ lực phấn đấu thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI; góp phần xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.

Đại hội đã thông qua Báo cáo của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa X, giai đoạn 2024 - 2026 trình Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031; thông qua Báo cáo kiểm điểm hoạt động của Ủy ban Trung ương, Đoàn Chủ tịch và Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa X, giai đoạn 2024 - 2026; thảo luận, thống nhất thông qua Điều lệ MTTQ Việt Nam sửa đổi, bổ sung.

Đại hội thông qua số lượng Ủy viên Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031 gồm 405 người; Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam từ 72-100 người, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam là 12 người. Tại Đại hội đã hiệp thương cử ra 397 người tham gia Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031. 

Hội nghị lần thứ nhất Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI đã hiệp thương dân chủ, cử 70 người tham gia Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; hiệp thương dân chủ, cử 12 Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI tham gia Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI; cử 8 Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI giữ chức Phó Chủ tịch không chuyên trách Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI. 

Khắc phục tình trạng một số phong trào, cuộc vận động còn mang tính hình thức

Tại họp báo, trả lời câu hỏi của phóng viên TTXVN về giải pháp khắc phục các hạn chế đã được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ ra tại Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 – 2031 là: "Một số cuộc vận động, phong trào thi đua còn hình thức, hiệu quả chưa đồng đều", Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Cao Xuân Thạo cho biết: Đây là vấn đề hệ thống MTTQ, các tổ chức đoàn thể cũng đang tập trung kiểm điểm đánh giá, nhìn nhận thực chất hơn. Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI cũng xác định đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm phải đổi mới mạnh mẽ trong nhiệm kỳ tới.

Trước hết, về phương châm, Mặt trận sẽ đổi mới các  phong trào, cuộc vận động theo hướng thực chất, xác định rõ chủ thể hành động, lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo. Phong trào phải thực sự hướng tới giải quyết những vấn đề cấp thiết nhất trong đời sống hằng ngày của người dân ở địa bàn cơ sở (như môi trường sống, giảm nghèo bền vững, an sinh xã hội, chuyển đổi số cộng đồng, thi đua học tập, lao động sáng tạo, xây dựng khu dân cư an toàn, ấm no, hạnh phúc).

Về nội dung trên cơ sở rà soát đánh giá, rà soát lại các phong trào đã có, MTTQ, các tổ chức thành viên sẽ lựa chọn các phong trào, cuộc vận động hướng vào lĩnh vực mới, để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới của đất nước. Ví dụ như: "Toàn dân tham gia bảo vệ môi trường, vì một Việt Nam xanh, sạch đẹp"; "Bình dân học vụ số"; "Vận động nhân dân tham gia phát triển kinh tế tư nhân"; "Nói không với thực phẩm bẩn"; "nói không với hàng giả, hàng kém chất lượng"…

Về phương thức triển khai, MTTQ sẽ nhanh chóng chuyển hóa từ "phát động phong trào" sang tổ chức thực hiện, không có độ trễ, không có khoảng trống, không chờ đợi hướng dẫn. Đồng thời với phát động là có các nội dung thi đua, tiêu chí đánh giá, đồng thời gắn với xây dựng mô hình cụ thể. Ví dụ phong trào bảo vệ môi trường sẽ có ngay các mô hình: "Gia đình xanh sạch đẹp"; "Khu dân cư xanh - sạch - đẹp"; "Xã, phường xanh sạch đẹp"; "Cơ quan, đơn  vị, trường học xanh sạch đẹp"; "Doanh nghiệp, cơ sở sản xuất xanh sạch đẹp" gắn với nội dung, tiêu chí cụ thể, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện.

Giải pháp tiếp theo là sẽ giảm tối đa hoạt động có tính hình thức (giao ban, hội họp, tập huấn và các hoạt động không thiết thực); tăng hướng dẫn các hoạt động trực tiếp tại cộng đồng, phát huy vai trò Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư, các tổ  tự quản cộng đồng,  các cá nhân tiêu biểu, người có uy tín, chức sắc tôn giáo, đoàn viên, hội viên. Tăng cường ứng dụng chuyển đổi số trong triển khai và giám sát các phong trào thi đua. Thông qua các nền tảng số, MTTQ có thể nắm bắt tốt hơn tâm tư, nguyện vọng của người dân, đánh giá mức độ hài lòng của người dân và theo dõi hiệu quả thực hiện phong trào một cách công khai, minh bạch, tránh bệnh hình thức.

Đặc biệt, trong nhiệm kỳ tới, MTTQ sẽ lấy sự tham gia thực chất và sự hài lòng của nhân dân làm tiêu chí quan trọng nhất để đánh giá hiệu quả của các cuộc vận động, phong trào thi đua, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Cao Xuân Thạo nêu rõ.

Theo TTXVN