Hạ tầng phục vụ APEC 2027 chạy đua tiến độ giữa áp lực chi phí và mặt bằng

Thời gian chuẩn bị cho Hội nghị APEC 2027 đang dần rút ngắn, tạo áp lực lớn lên hàng loạt dự án hạ tầng trọng điểm tại đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang. Trong bối cảnh cao điểm mùa khô – thời điểm thuận lợi nhất để thi công – nhiều công trường vẫn đối mặt với không ít trở ngại, đặc biệt là tình trạng gián đoạn nguồn cung nhiên liệu và những vướng mắc kéo dài trong công tác giải phóng mặt bằng.

Tại tuyến Đường tỉnh 975 – trục giao thông quan trọng kết nối Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với khu vực phía Nam đảo – tiến độ thi công đang bị ảnh hưởng đáng kể. Mỗi ngày, công trường cần từ 7.000 đến 10.000 lít dầu để vận hành khoảng 100 thiết bị, song việc nguồn cung không ổn định cùng giá nhiên liệu tăng cao đã buộc các nhà thầu phải cắt giảm máy móc, thu hẹp quy mô thi công hoặc vận hành cầm chừng. Điều này trực tiếp tác động đến tiến độ chung của dự án.

ĐT975 chỉ là một trong 21 dự án hạ tầng chiến lược phục vụ APEC 2027, bao gồm các công trình giao thông, chỉnh trang đô thị, hạ tầng kỹ thuật và các trung tâm dịch vụ. Tuy nhiên, không chỉ riêng vấn đề nhiên liệu, nhiều dự án khác cũng đang chậm tiến độ do vướng mắc trong giải phóng mặt bằng.

Tại Khu tái định cư An Thới, dù đã bàn giao được 5,6 ha, tiến độ thi công vẫn bị chậm khoảng 60 ngày so với kế hoạch. Nguyên nhân chủ yếu là do một số hộ dân chưa đồng thuận phương án bồi thường, chưa nhận tiền hoặc chưa bàn giao mặt bằng. Chính quyền địa phương đã tăng cường vận động, đồng thời tính đến phương án cưỡng chế theo quy định, nhưng việc xử lý vẫn chưa thể dứt điểm.

Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại Khu tái định cư Hồ Suối Lớn, nơi tiến độ bị chậm khoảng 49 ngày do phải điều chỉnh quy hoạch, kéo theo quá trình thẩm định và phê duyệt phương án bồi thường bị kéo dài. Ngoài ra, nhiều trường hợp chưa thể tiến hành đo đạc, kiểm đếm do không liên hệ được chủ sử dụng đất.

Đối với dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc, quy mô diện tích khoảng 201 ha, đến nay mới hoàn tất đo đạc khoảng 74 ha. Đáng chú ý, có hơn 14 ha đất thuộc diện vắng chủ, không hợp tác hoặc đang tranh chấp, buộc cơ quan chức năng phải thực hiện các thủ tục niêm yết và kiểm đếm theo quy định.

Trước những khó khăn này, chính quyền địa phương đã triển khai nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ điểm nghẽn. Các đoàn công tác được thành lập để trực tiếp đến từng hộ dân, tuyên truyền, vận động bàn giao mặt bằng. Đối với các trường hợp không chấp hành, biện pháp xử lý hành chính và cưỡng chế sẽ được áp dụng theo quy định pháp luật.

Bên cạnh đó, địa phương cũng linh hoạt trong chính sách bồi thường nhằm tạo sự đồng thuận. Ngoài mức bồi thường theo quy định, các nhà đầu tư được khuyến khích hỗ trợ thêm từ 5% đến 10% giá trị cho các hộ dân bàn giao mặt bằng sớm, qua đó thúc đẩy tiến độ giải phóng mặt bằng.

Tại các cuộc họp kiểm điểm tiến độ, lãnh đạo tỉnh An Giang nhấn mạnh các công trình phục vụ APEC không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn gắn với hình ảnh và uy tín quốc gia. Do đó, các đơn vị liên quan cần chủ động phối hợp, xử lý dứt điểm từng phần việc, tránh phát sinh sai sót phải làm lại, gây lãng phí thời gian và nguồn lực.

Để đảm bảo tiến độ tổng thể, phương án thi công cuốn chiếu cũng đang được áp dụng. Những khu vực đã có mặt bằng sạch được ưu tiên triển khai ngay, trong khi các đoạn chưa hoàn tất giải phóng mặt bằng sẽ tiếp tục được xử lý song song. Cách làm này giúp các công trường duy trì hoạt động liên tục, tránh tình trạng đình trệ hoàn toàn.

Song song với đó, các tổ công tác đặc biệt được thành lập để trực tiếp xuống địa bàn, đối thoại với người dân, tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến nguồn gốc đất đai – một vấn đề tồn tại phức tạp tại Phú Quốc trong nhiều năm qua. Phương châm được đặt ra là vừa linh hoạt trong cách tiếp cận, vừa quyết liệt trong xử lý.

Theo lộ trình, toàn bộ các công trình phục vụ APEC 2027 phải hoàn thành và đưa vào vận hành thử từ 3 đến 6 tháng trước thời điểm diễn ra sự kiện. Điều này đồng nghĩa với việc mốc hoàn thành thực tế rơi vào cuối năm 2026, thay vì năm 2027 như kế hoạch tổng thể.

Trong bối cảnh thời gian không còn nhiều, việc đồng thời giải quyết bài toán chi phí, nguồn cung nhiên liệu và đẩy nhanh giải phóng mặt bằng được xem là yếu tố then chốt để đảm bảo tiến độ. Những nỗ lực tháo gỡ hiện nay sẽ quyết định khả năng hoàn thành các công trình đúng hạn, qua đó góp phần bảo đảm điều kiện tổ chức thành công APEC 2027.

VT