Ngân hàng Nhà nước tăng lãi suất OMO lần đầu kể từ tháng 5/2024

Phiên giao dịch ngày 5/12 ghi nhận diễn biến đáng chú ý trên thị trường tiền tệ khi Ngân hàng Nhà nước (NHNN) nâng lãi suất cho vay cầm cố giấy tờ có giá (OMO) lên 4,5%/năm, từ mức 4%/năm được duy trì liên tục từ tháng 9/2024.

Trong phiên, NHNN chào thầu 25.000 tỷ đồng ở bốn kỳ hạn gồm 7 ngày, 14 ngày, 28 ngày và 91 ngày; lãi suất đều ở mức 4,5%/năm. Tổng khối lượng trúng thầu đạt 17.488 tỷ đồng, trong khi 14.277 tỷ đồng đáo hạn và không có chào thầu tín phiếu mới. NHNN bơm ròng khoảng 3.211 tỷ đồng, đưa lượng OMO lưu hành lên 361.407 tỷ đồng.

Đây là lần đầu nhà điều hành nâng lãi suất OMO kể từ tháng 5/2024. Trước đó, lãi suất OMO được giảm về 4%/năm trong tháng 9/2024 và giữ ổn định đến phiên 4/12/2025.

Động thái điều chỉnh diễn ra trong bối cảnh lãi suất liên ngân hàng tăng mạnh. Phiên 3/12, lãi suất VND bình quân kỳ hạn qua đêm đạt 7,48%/năm, mức cao nhất kể từ tháng 10/2022. Các kỳ hạn 1 tuần và 2 tuần cũng lần lượt lên 7,49%/năm và 7,48%/năm, phản ánh nhu cầu vay mượn trên thị trường gia tăng.

Theo giới phân tích, việc nâng lãi suất trúng thầu OMO nhằm phản ánh đúng trạng thái thanh khoản, hạn chế phụ thuộc nguồn vốn giá rẻ từ NHNN và kéo mặt bằng lãi suất VND về mức cân bằng hơn.

Trong thời gian ngắn, động thái này được đánh giá là phù hợp khi thanh khoản hệ thống chịu sức ép cuối năm. Về dài hạn, diễn biến mới cho thấy chính sách tiền tệ có thể bước sang giai đoạn điều tiết linh hoạt hơn, bám sát cung – cầu vốn của nền kinh tế.

Trước đó, thanh khoản VND đã có dấu hiệu căng thẳng khi tín dụng tăng tốc mạnh. NHNN duy trì bơm ròng, đưa lượng OMO lưu hành lên hơn 360.000 tỷ đồng. Từ giữa tháng 11, NHNN mở thêm kỳ hạn OMO 105 ngày và tăng khối lượng chào thầu ở các kỳ hạn dài.

Tín dụng tăng nhanh hơn huy động

Nhiều ngân hàng lớn ghi nhận tín dụng tăng nhanh hơn huy động trong 9 tháng đầu năm như VPBank, ACB, SHB và MB. Điều này buộc nhiều nhà băng tăng lãi suất tiết kiệm để thu hút nguồn vốn. Tháng 11 đã ghi nhận hơn 20 ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất, phổ biến 0,2–0,5 %/năm, một số kỳ hạn tăng 0,7–0,8%/năm.

Toàn hệ thống ghi nhận tín dụng đến cuối tháng 9/2025 tăng 13,4%, trong khi tăng trưởng huy động chỉ đạt 9,7%, tạo khoảng cách lớn giữa nhu cầu vốn và nguồn cung.