Phó Thủ tướng yêu cầu nâng mức xử phạt để chống buôn lậu, hàng giả hiệu quả hơn

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 27/TB-VPCP kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc tổng kết công tác năm 2025, triển khai phương hướng, nhiệm vụ năm 2026 của Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.

Theo Thông báo, công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả luôn nhận được sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm, các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các cơ quan chức năng. Năm 2025, các bộ, ngành, địa phương và lực lượng chức năng đã nỗ lực triển khai nhiều giải pháp, đạt được những kết quả tích cực, góp phần ổn định sản xuất, kinh doanh, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp, nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam và bảo đảm an ninh, trật tự.

Cụ thể, trong năm 2025, các lực lượng chức năng trên cả nước đã phát hiện, bắt giữ và xử lý hơn 123.000 vụ việc vi phạm liên quan đến buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Số tiền thu nộp ngân sách nhà nước đạt hơn 15.390 tỷ đồng, tăng 4,44% so với năm 2024. Các cơ quan chức năng đã khởi tố hình sự hơn 3.100 vụ với trên 5.400 đối tượng, lần lượt tăng 2,75% và 17,58% so với năm trước. Trong đó, lực lượng Công an được biểu dương vì đã phát hiện, triệt phá nhiều vụ việc có quy mô lớn, tính chất nghiêm trọng.

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn cũng chỉ rõ, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế. Hệ thống pháp luật liên quan còn chồng chéo, thiếu đồng bộ, đặc biệt hiện chưa có khái niệm “hàng giả” được quy định trong văn bản Luật. Mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng còn thấp, chưa đủ sức răn đe. Tình hình vi phạm vẫn diễn biến phức tạp, các thủ đoạn ngày càng tinh vi, có tổ chức, liên kết chặt chẽ giữa các khâu. Một số nơi còn xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý, thậm chí có cán bộ, công chức tiếp tay, bao che cho vi phạm, trong khi số vụ việc bị phát hiện, xử lý chưa phản ánh đúng thực tế, gây tâm lý lo lắng cho người dân và ảnh hưởng đến môi trường đầu tư, kinh doanh.

Để nâng cao hiệu quả công tác trong năm 2026 và các năm tiếp theo, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương và lực lượng chức năng xác định chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả là nhiệm vụ trọng tâm, ưu tiên hàng đầu, lâu dài và thường xuyên. Công tác này cần huy động sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, người đứng đầu cấp ủy, chính quyền địa phương, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, cộng đồng doanh nghiệp và Nhân dân.

Các lực lượng chức năng được yêu cầu chủ động nắm chắc tình hình, tăng cường công tác nghiệp vụ, kiểm tra, kiểm soát có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào các tuyến biên giới, cửa khẩu, cảng biển, hàng không, các địa bàn và lĩnh vực rủi ro cao, đặc biệt là thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số, hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và các mặt hàng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng người dân như thuốc, sữa, thực phẩm, thực phẩm chức năng, mỹ phẩm. Việc xử lý vi phạm phải được thực hiện kiên quyết, nghiêm minh, theo phương châm “xử lý một vụ, cảnh tỉnh cả vùng, cả lĩnh vực”.

Phó Thủ tướng yêu cầu trong 6 tháng đầu năm 2026, các bộ, ngành tập trung rà soát, sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật thuộc phạm vi quản lý, nhất là những nội dung liên quan đến thực phẩm, dược phẩm và sức khỏe; tăng cường quản lý truy xuất nguồn gốc hàng hóa và nâng cao chất lượng hoạt động của các trung tâm kiểm nghiệm.

Đặc biệt, các bộ, ngành cần khẩn trương rà soát, sửa đổi và hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật liên quan đến công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả nhằm khắc phục những bất cập, khoảng trống pháp lý. Việc sửa đổi cần theo hướng nâng cao mức xử phạt vi phạm hành chính để bảo đảm tính răn đe, tạo hành lang pháp lý đầy đủ, thống nhất cho công tác quản lý và thực thi pháp luật. Bộ Công Thương được giao chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, đề xuất việc bổ sung khái niệm “hàng giả” vào văn bản Luật, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trong quý I/2026.

Bên cạnh đó, Phó Thủ tướng yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra, giám sát của Đảng gắn với thanh tra, kiểm tra chuyên ngành; xử lý nghiêm các cán bộ, công chức, sĩ quan thiếu trách nhiệm, tham nhũng, tiêu cực, tiếp tay hoặc bao che vi phạm. Đồng thời, cần kịp thời biểu dương, khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc nhằm tạo động lực cho lực lượng thực thi nhiệm vụ.

Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cũng được nhấn mạnh nhằm nâng cao nhận thức của người dân và doanh nghiệp về tác hại của buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, tăng cường chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan chức năng để nâng cao hiệu quả quản lý và phòng, chống vi phạm trong tình hình mới.

VT