Từ vụ Mailisa: Bộ Y tế giải thích quy trình thu hồi mỹ phẩm và trách nhiệm giám sát

Vụ việc liên quan đến Thẩm mỹ viện Mailisa và Công ty MK Skincare tiếp tục thu hút sự quan tâm lớn của người tiêu dùng khi các sản phẩm đã lưu hành phổ biến trong thời gian dài nhưng chỉ bị đình chỉ sau khi cơ quan điều tra khởi tố vụ án. Tại họp báo Chính phủ chiều 6/12, lãnh đạo Bộ Y tế đã cung cấp thông tin chi tiết về cơ chế quản lý mỹ phẩm, quy trình thu hồi cũng như trách nhiệm của các lực lượng giám sát thị trường.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho biết quyết định đình chỉ lưu hành và thu hồi toàn bộ các sản phẩm do MK Skincare công bố được ban hành theo đúng quy định pháp luật hiện hành, bao gồm Nghị định 117/2020/NĐ-CP và Thông tư 06/2021/TT-BYT. Theo yêu cầu quản lý, doanh nghiệp phải có đầy đủ hồ sơ thông tin sản phẩm (PIF). Tuy nhiên, trong quá trình kiểm tra, MK Skincare không cung cấp được hồ sơ này, dẫn đến việc Bộ Y tế ra quyết định thu hồi toàn bộ các phiếu công bố.

Cùng thời điểm, Bộ Y tế phối hợp Bộ Công Thương, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch yêu cầu các đơn vị liên quan ngừng kinh doanh và gỡ bỏ quảng cáo đối với những sản phẩm thuộc diện thu hồi. Các sàn thương mại điện tử và nền tảng trực tuyến cũng phải dừng giao dịch nhằm ngăn ngừa nguy cơ người tiêu dùng tiếp tục mua phải sản phẩm không đảm bảo chất lượng.

Trả lời về câu hỏi liệu cơ chế quản lý hiện nay có tạo ra lỗ hổng hay không, Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà cho biết Việt Nam đang áp dụng mô hình quản lý mỹ phẩm theo chuẩn chung của ASEAN, phù hợp với Hiệp định Hệ thống hài hòa ASEAN về quản lý mỹ phẩm. Theo mô hình này, doanh nghiệp tự công bố sản phẩm và tự chịu trách nhiệm về tính an toàn, chất lượng và hiệu quả. Cơ quan quản lý thực hiện hậu kiểm theo nguyên tắc quản lý rủi ro, tức kiểm tra xác suất và tập trung vào nhóm sản phẩm có nguy cơ cao. Đây cũng là mô hình được nhiều quốc gia châu Âu và các nước phát triển áp dụng.

Lãnh đạo Bộ Y tế cho rằng cơ chế này tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tuân thủ và lưu hành sản phẩm chính thức, đồng thời giúp thị trường hội nhập với thông lệ quốc tế. Tuy nhiên, để hạn chế rủi ro, việc thanh tra – kiểm tra không chỉ do Bộ Y tế đảm trách mà có sự phối hợp của Bộ Công Thương, Bộ Tài chính, lực lượng Quản lý thị trường, Hải quan, Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia và chính quyền địa phương.

Bộ Y tế là đơn vị chịu trách nhiệm kết luận chất lượng mỹ phẩm trên phạm vi toàn quốc; Quản lý thị trường giám sát hoạt động kinh doanh; Hải quan kiểm soát xuất nhập khẩu; còn các địa phương quản lý trực tiếp các cơ sở sản xuất, kinh doanh trên địa bàn. Các lực lượng này thường xuyên kiểm tra, xử lý các hành vi buôn lậu, gian lận thương mại, kinh doanh mỹ phẩm giả hoặc không đạt tiêu chuẩn.

Trong thời gian tới, Bộ Y tế cho biết đang tham mưu Chính phủ ban hành quy định mới về quản lý và quảng cáo mỹ phẩm, đồng thời nghiên cứu sửa đổi Nghị định 117/2020/NĐ-CP và Nghị định 98/2020/NĐ-CP để tăng mức xử phạt, nâng cao tính răn đe đối với hành vi sản xuất, kinh doanh mỹ phẩm giả. Bộ cũng đang khẩn trương xây dựng Hệ thống dữ liệu mỹ phẩm quốc gia, hỗ trợ truy xuất nguồn gốc và giúp người tiêu dùng dễ dàng tra cứu thông tin sản phẩm.

Trước đó, ngày 21/11, Cơ quan Cảnh sát điều tra (C03 – Bộ Công an) đã khởi tố vụ án “Buôn lậu” liên quan đến MK Skincare. Đồng thời khởi tố bị can, bắt tạm giam bà Phan Thị Mai (Giám đốc Thẩm mỹ viện Mailisa), ông Hoàng Kim Khánh cùng sáu người khác. Trong quá trình điều tra, cơ quan chức năng thu giữ nhiều tài sản, tiền, vàng và được các bị can tự nguyện nộp thêm để khắc phục hậu quả.

Những động thái tăng cường giám sát, hậu kiểm và hoàn thiện hành lang pháp lý kỳ vọng giúp thị trường mỹ phẩm trở nên minh bạch hơn, đồng thời tạo thêm cơ sở để người tiêu dùng lựa chọn sản phẩm an toàn trong bối cảnh nhu cầu sử dụng mỹ phẩm ngày càng tăng.

VT