CHÍNH SÁCH NĂNG LƯỢNG: Các quốc gia triển khai giải pháp điều hành thị trường, ứng phó biến động

Tại Mỹ, chính quyền Tổng thống Donald Trump trấn an rằng tình trạng gián đoạn nguồn cung dầu chỉ mang tính tạm thời. Phát biểu tại Hội nghị năng lượng CERAWeek ở Houston, Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright cho biết Washington đã triển khai các giải pháp thực tế, chẳng hạn như hỗ trợ vận chuyển dầu tới các nhà máy lọc dầu châu Á và bắt đầu xả dầu từ kho dự trữ chiến lược. Theo ông, Mỹ có thể cung cấp từ 1,5-3 triệu thùng dầu/ngày để giảm áp lực thiếu hụt.

Tại châu Âu, nhiều quốc gia cũng đang tăng tốc tìm kiếm nguồn cung thay thế. Pháp đã triển khai một số biện pháp gián tiếp như giảm bớt gánh nặng thuế, gia hạn nghĩa vụ tài chính và hỗ trợ doanh nghiệp trong các lĩnh vực chịu tác động mạnh như vận tải và thủy sản. Đồng thời, Paris cũng yêu cầu các nhà máy lọc dầu đánh giá khả năng tăng sản lượng nhằm giảm áp lực thị trường, dù dư địa được cho là hạn chế.

Trong khi đó, một số nước Nam Âu đẩy mạnh hợp tác với Algeria để bảo đảm nguồn cung khí đốt. Tây Ban Nha đang xem xét nâng công suất đường ống Medgaz lên khoảng 32 triệu m³/ngày nhằm bù đắp thiếu hụt trong bối cảnh giá khí tại châu Âu đã tăng khoảng 60% kể từ khi xung đột bùng phát. Algeria là nhà cung cấp khí đốt lớn nhất cho Tây Ban Nha trong năm ngoái, chiếm hơn 34% tổng lượng nhập khẩu.

Italy cũng tăng cường quan hệ với Algeria thông qua kế hoạch thúc đẩy các thỏa thuận dài hạn và đầu tư hạ tầng năng lượng. Algeria hiện cung cấp khoảng 31% nhu cầu khí đốt của Italy thông qua đường ống TransMed và hai bên đang đàm phán gia hạn các hợp đồng sẽ hết hạn vào năm 2027. Giới phân tích nhận định Algeria ngày càng giữ vai trò đối tác chiến lược của châu Âu trong việc bảo đảm an ninh năng lượng.

Còn tại châu Á, Nhật Bản quyết định xả kho dự trữ dầu chiến lược nhằm giảm áp lực nguồn cung. Thủ tướng Sanae Takaichi cho biết nước này sẽ bắt đầu xả dầu từ kho dự trữ quốc gia từ ngày 26/3, sau khi đã sử dụng nguồn dự trữ của khu vực tư nhân trước đó. Ngoài ra, lượng dầu dự trữ chung của các quốc gia Trung Đông lưu trữ tại Nhật Bản cũng sẽ được khai thác từ cuối tháng này.

Hàn Quốc chọn giải pháp tăng cường tiết kiệm năng lượng để ứng phó nguy cơ gián đoạn nguồn cung. Chính phủ nước này cho biết sẽ siết chặt quy định hạn chế phương tiện theo 5 ngày đối với khu vực công. Theo đó, các phương tiện được phân nhóm theo biển số và bị cấm lưu thông vào một ngày nhất định trong tuần. Đồng thời, Seoul cũng khuyến khích khu vực tư nhân tự nguyện tham gia và có thể mở rộng áp dụng bắt buộc nếu mức cảnh báo khủng hoảng nguồn cung dầu được nâng lên.

Ngoài ra, Hàn Quốc yêu cầu các doanh nghiệp tiêu thụ nhiều năng lượng phải xây dựng kế hoạch tiết kiệm riêng, đồng thời xem xét điều chỉnh giờ làm việc để giảm áp lực giao thông. Song song với đó, chính phủ nới lỏng hạn chế đối với hoạt động sản xuất điện than và thúc đẩy đưa các lò phản ứng hạt nhân đang bảo trì đi vào hoạt động trở lại để giảm phụ thuộc vào LNG.

Trên phạm vi toàn cầu, nhiều quốc gia khác cũng đã triển khai các biện pháp nhằm giảm tác động của giá nhiên liệu tăng cao như cắt giảm thuế, trợ giá, kiểm soát giá bán lẻ hoặc xả kho dự trữ chiến lược. Một số nước khuyến khích tiết kiệm năng lượng, hạn chế tiêu dùng và thúc đẩy sử dụng các nguồn năng lượng thay thế.

Campuchia áp dụng nhiều biện pháp tiết kiệm năng lượng

Nhằm ứng phó với giá năng lượng toàn cầu đang tăng cao, Chính phủ Hoàng gia Campuchia đã ra chỉ thị áp dụng các biện pháp tiết kiệm năng lượng tại tất cả các bộ, ngành, cơ quan.

Chỉ thị được ban hành ngày 21/3, trong bối cảnh tình hình ở Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu, dẫn đến giá nhiên liệu tăng mạnh. Chi phí nhiên liệu tăng cao cũng được dự báo ảnh hưởng đến sản xuất điện của Campuchia.

Tuy nhiên, Chính phủ Campuchia nhấn mạnh nguồn cung cấp nhiên liệu và điện của Campuchia vẫn ổn định cho các hoạt động kinh tế và cung cấp dịch vụ công cộng, dựa trên các đánh giá của Bộ Mỏ và năng lượng, Bộ Điện lực và các công ty nhập khẩu nhiên liệu.

Để giải quyết tình hình, chính phủ kêu gọi các biện pháp nghiêm ngặt hơn nhằm giảm tiêu thụ nhiên liệu. Bộ Kinh tế và tài chính được giao nhiệm vụ xem xét chi tiêu ngân sách và xác định các lĩnh vực tiết kiệm chi phí, đặc biệt là trong việc sử dụng nhiên liệu, đi lại trong nước và quốc tế, ngoại trừ các hoạt động thiết yếu liên quan đến chủ quyền quốc gia, an ninh, trật tự công cộng và các dịch vụ công chiến lược.

Bộ Nội vụ đã được chỉ thị hướng dẫn chính quyền các địa phương nâng cao hiệu quả việc sử dụng nhiên liệu, bao gồm quản lý giao thông tốt hơn trong giờ cao điểm và các sự kiện quốc gia lớn để giảm tắc nghẽn, cũng như giảm tiêu thụ nhiên liệu không cần thiết.

Tất cả các bộ, ngành và cơ quan cũng được khuyến khích hạn chế các cuộc họp trực tiếp và đi lại đường dài, thúc đẩy việc sử dụng các nền tảng trực tuyến, trừ những trường hợp thực sự cần thiết.

*Ngày 22/3, Sri Lanka đã tăng giá nhiên liệu thêm 25%. Đây là lần tăng thứ hai trong vòng 2 tuần, trong bối cảnh nước này chuẩn bị cho những tác động tiếp theo từ cuộc xung đột tại Trung Đông.

Tuần trước, Chính phủ Sri Lanka đã ra lệnh tăng giá bán lẻ nhiên liệu thêm 8% và áp dụng chế độ phân phối để hạn chế tiêu thụ. Một quan chức của Tổng Công ty Dầu khí Ceylon cho biết: "Chúng tôi hy vọng sẽ đạt được mức giảm 15-20% lượng tiêu thụ nhiên liệu với lần tăng giá mới nhất này".

Tổng thống Anura Kumara Dissanayake đã ra lệnh áp dụng tuần làm việc 4 ngày và yêu cầu các nhà tuyển dụng tái áp dụng hình thức làm việc tại nhà nếu có thể.

Sri Lanka nhập khẩu toàn bộ dầu mỏ và cũng mua than để sản xuất điện. Nước này mua các sản phẩm dầu mỏ tinh chế từ Singapore, Malaysia và Hàn Quốc, trong khi dầu thô cho nhà máy lọc dầu do Iran xây dựng được nhập từ Trung Đông.

Chính phủ cảnh báo xung đột ở Trung Đông kéo dài có thể làm suy yếu nghiêm trọng những nỗ lực của Sri Lanka trong việc thoát khỏi cuộc khủng hoảng kinh tế năm 2022.

Sri Lanka đã vỡ nợ nước ngoài 46 tỷ USD vào năm 2022 sau khi cạn kiệt ngoại hối. Kể từ đó, Colombo đã nhận được gói cứu trợ 2,9 tỷ USD từ Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF).

Thái Lan trấn an người dân về nguồn cung nhiên liệu

Trong khi đó, tại Thái Lan, chính phủ nước này khẳng định duy trì đủ trữ lượng dầu mỏ để đáp ứng nhu cầu trong vòng 103 ngày và đang thúc đẩy các biện pháp quản lý nhằm tăng cường tính minh bạch trên thị trường. Cục trưởng Cục Kinh doanh năng lượng Thái Lan, ông Sarawut Kaewtatip cho biết hiện nước này sản xuất khoảng 35,28 triệu lít xăng/ngày, gần bằng mức tiêu thụ hằng ngày là 34,41 triệu lít. Đối với dầu diesel, Thái Lan sản xuất khoảng 79,91 triệu lít/ngày, đáp ứng tốt nhu cầu trong nước trung bình từ 67-70 triệu lít mỗi ngày.

Để giải quyết tình trạng đình trệ tạm thời trong khâu phân phối ở một số khu vực do nhu cầu tiêu thụ tăng đột biến, chính phủ đã cho phép vận chuyển nhiên liệu 24/24 giờ trên toàn quốc và đẩy nhanh tốc độ phân phối. Theo ông Sarawut Kaewtatip, tình hình dự kiến sẽ ổn định trong vòng 1-2 tuần, trong khi các sai phạm trong vận chuyển nhiên liệu đang được điều tra.

Bên cạnh đó, Thái Lan cũng đang tăng cường kiểm tra để ngăn chặn tình trạng tích trữ và tăng giá bất hợp lý. Đến nay, nhà chức trách Thái Lan đã tiến hành tổng cộng 2.321 cuộc kiểm tra trên toàn quốc, phát hiện một số vi phạm và có biện pháp xử lý theo pháp luật. Cục Kinh doanh năng lượng cũng đã hợp tác với khu vực tư nhân để ra mắt ứng dụng "Pump Radar", cho phép người dân theo dõi tình trạng sẵn có của nhiên liệu trong thời gian thực.

Trung Quốc điều chỉnh tăng giá xăng dầu thấp hơn dự kiến

Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia Trung Quốc (NDRC) cho biết chính phủ nước này sẽ điều chỉnh tạm thời giá xăng dầu thành phầm trong nước từ ngày 24/3. Đây là lần điều chỉnh đầu tiên kể từ khi cơ chế điều chỉnh giá xăng dầu thành phẩm hiện hành của Trung Quốc được thực hiện từ năm 2013.

Theo NDRC, để giảm thiểu tác động của việc giá dầu quốc tế tăng bất thường, giảm bớt gánh nặng cho người tiêu dùng và bảo đảm hoạt động kinh tế ổn định cũng như phúc lợi xã hội, các biện pháp kiểm soát tạm thời sẽ được thực hiện đối với giá xăng dầu thành phẩm trong nước trong khi vẫn duy trì khuôn khổ cơ chế giá hiện hành. 

Theo cơ chế định giá hiện hành, bắt đầu từ 0h ngày 24/3, giá xăng và dầu diesel (loại tiêu chuẩn) trong nước dự kiến tăng lần lượt 2.205 nhân dân tệ (khoảng 320 USD) và 2.120 nhân dân tệ (khoảng 308 USD)/tấn. Tuy nhiên, sau khi điều chỉnh, mức tăng thực tế là 1.160 nhân dân tệ (khoảng 168 USD) và 1.115 nhân dân tệ (khoảng 162 USD)/tấn. Có thể thấy, sau khi điều chỉnh giá xăng dầu lần này, giá thực tế sau khi điều chỉnh thấp hơn so với mức tăng dự kiến.

Các chuyên gia Trung Quốc cho rằng sự tăng giá xăng và dầu diesel là do ảnh hưởng bởi sự tăng mạnh giá dầu thô quốc tế do xung đột leo thang giữa Mỹ - Israel và Iran gây ra. Phó Giám đốc Trung tâm Kinh tế thuộc Viện Năng lượng, Viện Nghiên cứu kinh tế vĩ mô Trung Quốc Điền Lỗi (Tian Lei) cho biết, việc leo thang xung đột gần đây giữa Mỹ - Israel và Iran đã dẫn đến sự tăng mạnh giá dầu thô quốc tế, với mức tăng giá ở nhiều khu vực nói chung vượt trên 40%. Đặc biệt, giá dầu thô ở Trung Đông đã nhanh chóng leo lên trên 150 USD/thùng, lập kỷ lục mới và tăng hơn 130% so với mức trước xung đột.

Theo Chinhphu.vn