Thanh tra Chính phủ chuyển Bộ Công an vụ 7 người bán vàng 2.084 tỷ đồng

7 cá nhân bán vàng giao dịch hơn 2.000 tỷ đồng

Ngày 8/8, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt ký thông báo kết luận thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng và các vấn đề liên quan tại một số doanh nghiệp kinh doanh vàng.

Theo kết luận, Thanh tra Chính phủ đã chuyển Bộ Công an hai nhóm thông tin có dấu hiệu vi phạm để xem xét, xử lý theo thẩm quyền.

Đáng chú ý, nhóm thứ nhất liên quan 7 cá nhân bán vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc, xuất xứ. Tổng giá trị giao dịch được xác định khoảng 2.084 tỷ đồng.

Thanh tra Chính phủ đánh giá khối lượng và giá trị giao dịch của những cá nhân này ở mức lớn bất thường, không tương xứng với thu nhập của người bán vàng. Đây là một trong những nội dung được cơ quan thanh tra chuyển Bộ Công an để xem xét, xử lý theo quy định.

Việc chuyển thông tin sang cơ quan công an được thực hiện trên cơ sở dấu hiệu vi phạm được phát hiện trong quá trình thanh tra, không đồng nghĩa các cá nhân liên quan đã bị kết luận phạm tội.

6 doanh nghiệp kê khai không đúng, số tiền gần 94 tỷ đồng

Nhóm thông tin thứ hai liên quan 6 doanh nghiệp có dấu hiệu kê khai không đúng thuế và lợi nhuận còn lại, với tổng số tiền tạm tính 93,733 tỷ đồng.

Trong đó, Thanh tra Chính phủ phát hiện tình trạng kê khai không đúng thuế giá trị gia tăng trong hoạt động kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ diễn ra trong nhiều năm và có tính chất phổ biến. Số thuế giá trị gia tăng tạm tính phải nộp bổ sung khoảng 28,4 tỷ đồng.

Tổng số tiền được xác định tạm tính gần 94 tỷ đồng gồm khoảng 29,5 tỷ đồng thuế giá trị gia tăng, 4,3 tỷ đồng thuế thu nhập cá nhân, 229 triệu đồng thuế thu nhập doanh nghiệp và 59,6 tỷ đồng lợi nhuận còn lại sau khi trích bổ sung các quỹ năm 2024.

Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ Tài chính chỉ đạo cơ quan thuế rà soát, kiểm tra và xử lý các khoản doanh nghiệp kê khai không đúng, bảo đảm thu đúng, thu đủ cho ngân sách Nhà nước.

Cơ quan thanh tra cũng đề nghị ngành thuế kiểm tra việc thực hiện nghĩa vụ ngân sách của các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh, mua bán và chế tác vàng, bạc, đá quý. Trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm hình sự, hồ sơ và thông tin sẽ được chuyển cơ quan chức năng xử lý theo quy định.

Nhiều vi phạm trong hoạt động kinh doanh vàng

Trong danh sách các doanh nghiệp được nêu trong kết luận có Bảo Tín Mạnh Hải, Công ty CP Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải, Mi Hồng, Công ty TNHH Vàng bạc đá quý Sài Gòn và Công ty CP Vàng bạc đá quý Phú Nhuận.

Tại Công ty CP Bảo Tín Mạnh Hải, Thanh tra Chính phủ xác định doanh nghiệp nhận tiền đặt cọc của một số khách hàng mua vàng miếng nhưng không giao vàng ngay. Cơ quan thanh tra cho rằng việc này vi phạm quy định tại giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng.

Doanh nghiệp cũng xác định không đúng giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế giá trị gia tăng, dẫn đến kê khai thiếu thuế và phải nộp bổ sung thuế đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý.

Đối với Công ty CP Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải, kết luận thanh tra chỉ ra nhiều thiếu sót trong công tác phòng, chống rửa tiền.

Doanh nghiệp xây dựng quy định nội bộ về phòng, chống rửa tiền chưa đúng quy định; báo cáo Ngân hàng Nhà nước thiếu một số giao dịch có giá trị lớn phải báo cáo. Công tác thu thập thông tin nhận biết khách hàng cũng chưa đầy đủ, việc cập nhật và xác minh thông tin khách hàng còn thiếu sót, đồng thời chưa phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro về rửa tiền để áp dụng các biện pháp phù hợp.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp còn có vi phạm liên quan hoạt động thương mại điện tử và ứng dụng công nghệ số trong kinh doanh vàng. Việc đăng ký lại website với Bộ Công Thương thực hiện chậm so với quy định, trong khi thông tin trên website chưa thể hiện rõ giá mua, giá bán và các chi phí liên quan đến giao dịch mua vàng.

Về thuế, doanh nghiệp hạch toán và kê khai chưa đúng một số khoản thu nhập, phân bổ chi phí, chi phí thuê ngoài và chi phí tư vấn, dẫn đến phải nộp bổ sung thuế thu nhập doanh nghiệp.

Doanh nghiệp cũng xác định không đúng giá vốn hàng hóa mua vào, kê khai thiếu thuế giá trị gia tăng đối với hoạt động kinh doanh vàng bạc, đá quý và hoạt động đổi vàng.

Mi Hồng còn thiếu sót về phòng, chống rửa tiền

Tại Công ty TNHH Mi Hồng, Thanh tra Chính phủ cho biết doanh nghiệp chưa báo cáo Ngân hàng Nhà nước về việc chấm dứt hoạt động kinh doanh vàng miếng tại một số chi nhánh.

Doanh nghiệp cũng có vi phạm liên quan việc công bố và cung cấp thông tin cho khách hàng trên website về các sản phẩm cung cấp.

Trong công tác phòng, chống rửa tiền, Mi Hồng chưa thực hiện đầy đủ việc đào tạo nghiệp vụ, thu thập thông tin nhận biết khách hàng, cập nhật và xác minh thông tin cũng như phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro về rửa tiền.

Ngoài ra, doanh nghiệp còn kê khai thiếu thuế thu nhập cá nhân phải nộp của thành viên Hội đồng thành viên khi chuyển nhượng vốn.

SJC, PNJ bị xác định có sai sót về thuế

Hai doanh nghiệp lớn khác được nêu trong kết luận là Công ty TNHH Vàng bạc đá quý Sài Gòn và Công ty CP Vàng bạc đá quý Phú Nhuận.

Đối với SJC, Thanh tra Chính phủ xác định doanh nghiệp có vi phạm quy định kế toán trong việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho vàng miếng. Việc này dẫn đến phải hạch toán tăng và nộp bổ sung vào ngân sách Nhà nước phần lợi nhuận còn lại năm 2024.

SJC đồng thời xác định không đúng giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế giá trị gia tăng, dẫn đến kê khai thiếu và phải nộp bổ sung thuế giá trị gia tăng.

Trong khi đó, PNJ cũng bị xác định có sai sót trong việc xác định giá vốn hàng hóa mua vào trên tờ khai thuế giá trị gia tăng, dẫn đến kê khai thiếu thuế và phải nộp bổ sung đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng bạc, đá quý.

Kiến nghị xử lý hành vi găm hàng, đẩy giá vàng

Không chỉ tập trung vào nghĩa vụ thuế và phòng, chống rửa tiền, Thanh tra Chính phủ còn kiến nghị tăng cường quản lý hoạt động thương mại trong lĩnh vực kinh doanh vàng.

Bộ Công Thương được kiến nghị chỉ đạo các đơn vị liên quan kiểm tra, xử lý những vi phạm về thương mại điện tử và việc ứng dụng công nghệ số trong kinh doanh vàng.

Đồng thời, cơ quan quản lý cần rà soát các hành vi có dấu hiệu găm hàng, thao túng, “đội giá, thổi giá” trên thị trường vàng.

Kết luận thanh tra cho thấy hoạt động kinh doanh vàng đang được đặt dưới sự giám sát chặt chẽ hơn ở nhiều khâu, từ nguồn gốc nguyên liệu, giao dịch vàng miếng, kê khai thuế đến phòng, chống rửa tiền và hoạt động thương mại điện tử.

Việc chuyển thông tin về 7 cá nhân có giao dịch vàng nguyên liệu không rõ nguồn gốc với tổng giá trị khoảng 2.084 tỷ đồng sang Bộ Công an, cùng kiến nghị xử lý số tiền tạm tính 93,733 tỷ đồng liên quan 6 doanh nghiệp, cho thấy cơ quan quản lý đang tập trung làm rõ các rủi ro về nguồn gốc vàng, nghĩa vụ thuế và tính minh bạch của thị trường.

Phúc Hưng (t/h)