Apple ngược dòng tăng trưởng giữa bối cảnh thị trường máy tính toàn cầu suy giảm vì khủng hoảng linh kiện

Sự sa sút của các ông lớn và điểm sáng cô độc từ hệ sinh thái Mac

Làn sóng suy giảm doanh số đã càn quét qua hầu hết các thương hiệu máy tính chạy hệ điều hành Windows lớn nhất hiện nay. Trong nhóm dẫn đầu, HP là đơn vị chịu tổn thất nặng nề nhất khi lượng xe xuất xưởng sụt giảm sâu tới 9 %. Dell chịu mức giảm 5 % và tập đoàn Lenovo cũng ghi nhận mức tăng trưởng âm 2,1%.

Trái ngược với bức tranh ảm đạm của các đối thủ, Apple đã tạo nên một bất ngờ lớn khi trở thành nhà sản xuất duy nhất duy trì được đà tăng trưởng dương, đạt mức bứt phá ấn tượng lên tới 10,1%. Kết quả kinh doanh xuất sắc này đã đẩy thị phần toàn cầu của dòng máy tính Mac tăng từ 8,5% lên chạm ngưỡng 9,9%. Đây là chỉ số chiếm lĩnh thị trường tốt nhất mà "Táo khuyết" đạt được trong nhiều năm trở lại đây.

Sức bật giúp Apple lội ngược dòng xuất phát từ hai lợi thế chiến lược cốt lõi:

Sức hút từ danh mục sản phẩm mới: Việc ra mắt thành công dòng máy tính xách tay MacBook Neo vào tháng 3 đã kích thích mạnh mẽ nhu cầu nâng cấp thiết bị của người dùng, tạo ra động lực mua sắm lớn ngay trước khi thị trường bước vào giai đoạn đóng băng.

Năng lực đàm phán chuỗi cung ứng độc quyền: Nhờ sở hữu quy mô sản xuất thiết bị phần cứng khổng lồ bao gồm cả iPhone, iPad và Mac, Apple luôn giành được vị thế ưu tiên tối cao trong các thỏa thuận cung ứng với các nhà sản xuất bán dẫn, đảm bảo nguồn chip vận hành ổn định trong khi các đối thủ rơi vào tình trạng đình trệ dây chuyền.

Khủng hoảng chip nhớ AI và nghịch lý doanh thu của toàn ngành

Nguyên nhân gốc rễ khiến thị trường PC toàn cầu đảo chiều đi xuống bắt nguồn từ cuộc khủng hoảng thiếu hụt nguồn cung bộ nhớ RAM và ổ cứng lưu trữ thể rắn (SSD) trên diện rộng. Sự bùng nổ mạnh mẽ của hệ thống các trung tâm dữ liệu phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI) đã thu hút gần như toàn bộ năng lực sản xuất chip nhớ của các nhà máy bán dẫn, đẩy giá thành linh kiện đầu vào của máy tính phổ thông tăng vọt.

Để bảo toàn biên lợi nhuận, các hãng sản xuất buộc phải chuyển dịch áp lực chi phí này sang phía người tiêu dùng bằng cách tăng giá bán sản phẩm. Điều này tạo ra một nghịch lý tài chính cho ngành công nghệ: dù tổng sản lượng máy tính bán ra sụt giảm rõ rệt nhưng tổng doanh thu thu về của toàn ngành lại có xu hướng tăng lên do giá sàn thiết bị đã bị đẩy lên mức cao hơn.

Ngay cả một doanh nghiệp có chuỗi cung ứng tối ưu như Apple cũng không thể hoàn toàn đứng ngoài tầm ảnh hưởng của cơn bão giá. Vào cuối tháng 6, tập đoàn này đã phải điều chỉnh tăng giá bán dòng MacBook Air lên mức khởi điểm khoảng 1.300 USD để đối phó với tình trạng chi phí sản xuất liên tục leo thang.

Các chuyên gia phân tích từ IDC nhận định xung đột nguồn cung linh kiện giữa ngành sản xuất máy tính và hạ tầng AI sẽ còn tiếp diễn và kéo dài cho đến đầu năm 2028. Trong bối cảnh làn sóng tăng giá thiết bị chưa có dấu hiệu dừng lại, người tiêu dùng có nhu cầu thực tế được khuyến nghị nên chủ động mua sắm sớm thay vì duy trì tâm lý chờ đợi, bởi các dòng máy tính cá nhân được dự báo sẽ còn trở nên đắt đỏ hơn trong tương lai gần.

Tâm An