Cẩn trọng khi mua bình chữa cháy: Hàng triệu sản phẩm Tomoken bị phát hiện làm giả công thức, không có tác dụng dập lửa

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Phú Thọ cho biết hai đối tượng bị bắt giữ là Phan Thế Hoài (Giám đốc Công ty TNHH PCCC Tomoken Việt Nam, trụ sở tại Khu công nghiệp Đại An, TP. Hải Phòng) và Phan Bạch Thông (Giám đốc điều hành cơ sở sản xuất Tomoken Quảng Ninh, tại Cụm công nghiệp Cẩm Thịnh, phường Cửa Ông, Quảng Ninh). Cả hai bị khởi tố về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả” theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Theo lãnh đạo Công an tỉnh Phú Thọ, qua công tác nắm tình hình thị trường, Phòng Cảnh sát kinh tế phát hiện nhiều loại bình bột chữa cháy 6kg và 8kg mang nhãn hiệu Tomoken có dấu hiệu làm giả, không đạt tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia. Xác định đây là mặt hàng thiết yếu liên quan trực tiếp đến công tác phòng cháy chữa cháy của người dân và doanh nghiệp, lực lượng công an đã nhanh chóng vào cuộc điều tra, làm rõ quy mô và hành vi phạm pháp.

Kết quả xác minh cho thấy, Hoài và Thông đã tự mua 6 loại nguyên liệu gồm bột Monoamoni Photphat (MAP), Amonium Sulphate (SA), bột Quatz (SiO₂), bột silica, tinh dầu silicon, bột tạo màu và nước, sau đó tự pha trộn theo công thức “nghĩ ra”, không có căn cứ khoa học hay cơ sở kỹ thuật nào chứng minh khả năng chữa cháy. Đặc biệt, trong hỗn hợp này, bột Quatz (SiO₂) – một loại chất không có tác dụng dập lửa, lại chiếm tới 54% nhằm giảm chi phí và tăng lợi nhuận.

Theo điều tra, Phan Thế Hoài là người trực tiếp điều hành hoạt động kinh doanh, còn Phan Bạch Thông chịu trách nhiệm kỹ thuật, nắm giữ công thức phối trộn và lập bảng hướng dẫn cho công nhân sản xuất tại cơ sở Quảng Ninh. Từ năm 2023 đến nay, Công ty Tomoken Quảng Ninh đã sản xuất và tiêu thụ hơn 2,2 triệu bình chữa cháy các loại, trong đó có hơn 1,6 triệu bình bột chữa cháy 6–8kg được pha trộn theo công thức giả mạo, với doanh thu gần 528 tỷ đồng.

Kết luận giám định của Viện Khoa học Hình sự – Bộ Công an xác định 36 mẫu bình chữa cháy loại 6kg và 8kg của Tomoken không có khả năng dập tắt đám cháy loại B, vi phạm nghiêm trọng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phương tiện phòng cháy chữa cháy. Các bình này không có tác dụng thực tế trong dập lửa, chỉ có thể coi là vật trưng bày, tiềm ẩn nguy cơ nghiêm trọng khi xảy ra sự cố cháy nổ.

Điều đáng lo ngại là dù vụ việc đã được công an khởi tố, đến chiều ngày 5/10, nhiều cửa hàng và trang thương mại điện tử vẫn rao bán bình chữa cháy nhãn hiệu Tomoken với quảng cáo “chính hãng”, “đạt kiểm định an toàn PCCC”. Nhiều website như LEVU Việt Nam, phongchaympmiennam.com, baohobinhan.vn, nhatthuc.com.vn… tiếp tục giới thiệu sản phẩm với giá dao động từ 470 nghìn đến 6,9 triệu đồng mỗi bình, kèm tem kiểm định và cam kết “dập tắt hiệu quả các đám cháy loại A, B, C”.

Sự việc khiến dư luận đặt ra hàng loạt câu hỏi về trách nhiệm quản lý chất lượng và giám sát thiết bị PCCC. Ai là cơ quan chịu trách nhiệm kiểm định, cấp phép cho những sản phẩm kém chất lượng này lưu hành? Quy trình kiểm tra, đánh giá chất lượng thiết bị PCCC có thực sự chặt chẽ hay còn tồn tại lỗ hổng khiến hàng giả, hàng kém chất lượng dễ dàng xâm nhập thị trường?

Hiện Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Phú Thọ đang tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức liên quan trong chuỗi cung ứng, sản xuất, tiêu thụ sản phẩm giả để xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

PV