Giá điện, nước và xăng dầu đẩy CPI tháng 5 tăng

Bộ Tài chính vừa công bố tình hình giá cả thị trường tháng 5/2026 với nhiều biến động đáng chú ý. Theo đó, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 5 tăng 0,29% so với tháng trước, tăng 3,61% so với tháng 12/2025 và tăng 5,60% so với cùng kỳ năm trước.

Nguyên nhân chính khiến CPI tăng trong tháng được xác định là do giá điện, nước sinh hoạt tăng cùng với nhu cầu sử dụng cao trong thời điểm nắng nóng. Bên cạnh đó, giá vật liệu xây dựng, chi phí thuê nhà và giá xăng dầu cũng góp phần làm mặt bằng giá cả đi lên.

Trong cơ cấu tính toán CPI tháng 5, có 10 trong tổng số 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng ghi nhận mức tăng giá. Riêng nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống là nhóm duy nhất giảm so với tháng trước.

Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, CPI bình quân tăng 4,31% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng ghi nhận mức tăng mạnh nhất với 6,64%, phản ánh áp lực chi phí sinh hoạt và xây dựng tiếp tục duy trì ở mức cao.

Đứng sau là nhóm giao thông với mức tăng 5,22%, trong khi nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 4,77%. Nhóm hàng hóa và dịch vụ khác tăng 3,96%; đồ uống và thuốc lá tăng 3,38%; giáo dục tăng 3,28%.

Một số nhóm hàng có mức tăng thấp hơn như may mặc, mũ nón và giày dép tăng 1,91%; thuốc và dịch vụ y tế tăng 0,99%. Trong khi đó, nhóm thông tin và truyền thông là nhóm duy nhất ghi nhận xu hướng giảm với mức giảm 0,06% so với cùng kỳ.

Đối với lạm phát cơ bản, Bộ Tài chính cho biết chỉ số này trong tháng 5 tăng 0,34% so với tháng trước và tăng 4,67% so với cùng kỳ năm trước. Bình quân 5 tháng đầu năm, lạm phát cơ bản tăng 4,04%.

Mức tăng của lạm phát cơ bản thấp hơn CPI bình quân chung do một số nhóm hàng có biến động mạnh như xăng dầu, khí đốt và thực phẩm được loại trừ khỏi rổ hàng hóa tính toán lạm phát cơ bản. Trong khi đó, những mặt hàng này lại có tác động đáng kể đến CPI chung trong thời gian qua.

Liên quan đến thị trường vàng, Bộ Tài chính cho biết giá vàng trong nước tiếp tục diễn biến cùng chiều với giá vàng thế giới. Tính đến ngày 27/5/2026, giá vàng thế giới bình quân tháng 5 đạt 4.619,18 USD/ounce, giảm 2,40% so với tháng trước.

Theo đánh giá, giá vàng thế giới điều chỉnh giảm chủ yếu do hoạt động chốt lời sau giai đoạn tăng mạnh trước đó, đồng thời tâm lý nhà đầu tư ổn định hơn khiến nhu cầu nắm giữ các tài sản trú ẩn an toàn suy giảm.

Trong nước, chỉ số giá vàng tháng 5 giảm 4,11% so với tháng trước do các doanh nghiệp kinh doanh vàng điều chỉnh giá bán theo xu hướng giảm của thị trường quốc tế. Tuy nhiên, nếu so với cùng kỳ năm trước, chỉ số giá vàng vẫn tăng 33,87%; tăng 6,27% so với tháng 12/2025 và tăng tới 65,97% khi tính bình quân 5 tháng đầu năm 2026.

Đối với thị trường ngoại tệ, giá đô la Mỹ trong nước tiếp tục biến động theo xu hướng của thị trường quốc tế. Tính đến ngày 27/5/2026, chỉ số USD bình quân trên thị trường quốc tế đạt 98,62 điểm, giảm nhẹ 0,01 điểm so với tháng trước. Nguyên nhân chủ yếu đến từ kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) có thể điều chỉnh giảm lãi suất trong thời gian tới.

Trong nước, giá đô la Mỹ trên thị trường tự do bình quân dao động quanh mức 26.375 đồng/USD. Chỉ số giá đô la Mỹ tháng 5 tăng 0,02% so với tháng trước do nhu cầu ngoại tệ gia tăng; tăng 0,78% so với cùng kỳ năm trước; giảm 0,28% so với cuối năm 2025. Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, chỉ số giá đô la Mỹ tăng 1,99%.

VT (t/h)