Khơi thông vốn cho bất động sản: Chuyên gia chỉ ra "nút thắt" cần tháo gỡ ngay

Ngày 22/7, tại Hà Nội, Báo Thanh tra tổ chức Hội thảo "Khơi thông nguồn vốn cho thị trường bất động sản bền vững" tại Tòa nhà Geleximco (36 Hoàng Cầu). Hội thảo được tổ chức nhằm tạo diễn đàn trao đổi giữa cơ quan quản lý, tổ chức tín dụng, doanh nghiệp và giới chuyên gia để nhận diện những điểm nghẽn của thị trường, phân tích xu hướng vận động của dòng vốn, đồng thời đề xuất các giải pháp hoàn thiện cơ chế, chính sách, nâng cao hiệu quả huy động và sử dụng nguồn lực cho phát triển bất động sản trong giai đoạn mới.

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Tuấn Anh, Tổng Biên tập Báo Thanh tra cho biết, hội thảo diễn ra trong bối cảnh thị trường bất động sản bước vào giai đoạn phục hồi và tái cơ cấu, đặt ra yêu cầu cấp thiết về khơi thông nguồn lực cho phát triển bền vững.

Theo ông Nguyễn Tuấn Anh, sau giai đoạn điều chỉnh, nhiều chính sách về đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản đã được ban hành, tạo nền tảng cho quá trình phục hồi của thị trường. Tuy nhiên, nguồn cung vẫn chưa cân đối, doanh nghiệp còn gặp khó khăn về dòng tiền, trong khi nhu cầu nhà ở của người dân vẫn chưa được đáp ứng đầy đủ. Vì vậy, việc khơi thông nguồn vốn cần được thực hiện đồng thời với tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, pháp lý và nâng cao tính minh bạch của thị trường để dòng vốn được phân bổ hiệu quả, phát huy đúng vai trò của lĩnh vực bất động sản đối với tăng trưởng kinh tế.

Ông bày tỏ tin tưởng rằng, với những góc nhìn đa chiều từ cơ quan quản lý, các chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp sẽ đề xuất được những giải pháp thiết thực nhằm khơi thông nguồn vốn sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai và thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển minh bạch, lành mạnh và bền vững.

Điều hành tín dụng theo hướng ưu tiên nhu cầu thực

Tại hội thảo, ông Đào Văn Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Dự báo, Thống kê (Ngân hàng Nhà nước Việt Nam) cho biết, bất động sản có mối liên kết chặt chẽ với nhiều ngành kinh tế và cũng là lĩnh vực gắn bó mật thiết với hệ thống ngân hàng khi vừa là đối tượng cấp tín dụng, vừa là tài sản bảo đảm của phần lớn dư nợ tín dụng.

Theo ông Hà, thị trường đang bước vào chu kỳ phát triển mới với nền tảng pháp lý ngày càng hoàn thiện, nhu cầu nhà ở tại các đô thị lớn vẫn ở mức cao và các chính sách phát triển nhà ở xã hội đang được triển khai mạnh mẽ. Tuy nhiên, thị trường vẫn còn những tồn tại như cơ cấu sản phẩm mất cân đối, thiếu nhà ở phù hợp với khả năng chi trả, nhiều dự án vướng mắc pháp lý và các kênh vốn dài hạn như trái phiếu doanh nghiệp, thị trường chứng khoán chưa phát triển tương xứng.

Đại diện Ngân hàng Nhà nước nhấn mạnh, mục tiêu không chỉ là khơi thông dòng vốn mà quan trọng hơn là phân bổ nguồn vốn đúng nơi tạo ra giá trị thực, hướng tới phát triển bền vững và tạo điều kiện để nhiều người dân tiếp cận nhà ở với chi phí hợp lý.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, ổn định mặt bằng lãi suất; hoàn thiện hành lang pháp lý về hoạt động tín dụng; điều hành tăng trưởng tín dụng phù hợp với diễn biến kinh tế vĩ mô; đồng thời tăng cường thanh tra, giám sát đối với các khoản vay tiềm ẩn rủi ro.

Bên cạnh đó, ông Đào Văn Hà cho rằng, cần phát triển đồng bộ các kênh huy động vốn trung và dài hạn như thị trường trái phiếu doanh nghiệp, quỹ đầu tư bất động sản (REITs), thị trường chứng khoán và thu hút vốn đầu tư nước ngoài nhằm giảm sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

Cần phát triển nguồn cung nhà ở cân bằng, đáp ứng nhu cầu thực

Ở góc độ quản lý nhà nước, ông Hà Quang Hưng, Cục phó Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng) nhấn mạnh, phát triển nhà ở cho người dân luôn là nhiệm vụ trọng tâm gắn với bảo đảm an sinh xã hội và ổn định kinh tế vĩ mô.

Theo ông Hưng, cùng với việc phát triển nhà ở thương mại, thời gian qua Nhà nước đã đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân thông qua nhiều cơ chế ưu đãi về đất đai, thuế, tín dụng và đầu tư hạ tầng. Sau khi Nghị quyết số 201/2025/QH15 cùng các văn bản hướng dẫn được ban hành, nhiều điểm nghẽn về thủ tục đầu tư đã được tháo gỡ, tạo điều kiện thúc đẩy chương trình phát triển ít nhất một triệu căn nhà ở xã hội đến năm 2030.

Đại diện Bộ Xây dựng cho biết, đến nay cả nước có 875 dự án nhà ở xã hội đang được triển khai với quy mô gần 772.000 căn, đạt khoảng 77% mục tiêu của Đề án phát triển 1 triệu căn nhà ở xã hội.

Tuy nhiên, thị trường vẫn còn tình trạng lệch pha cung - cầu, thiếu nhà ở giá phù hợp, thiếu nhà ở cho thuê dài hạn và giá nhà vượt quá khả năng chi trả của nhiều người dân. Trước thực tế này, Bộ Xây dựng đang phối hợp với các bộ, ngành sửa đổi Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản cùng nhiều quy định liên quan, đồng thời nghiên cứu các chính sách ưu đãi mạnh hơn nhằm phát triển nhà ở cho thuê, đa dạng hóa nguồn cung và thu hút nguồn lực xã hội tham gia đầu tư.

Ngân hàng đồng hành cùng doanh nghiệp và người mua nhà

Đại diện khối tổ chức tín dụng, ôngTrần Hoài Phương, Giám đốc Khối Khách hàng doanh nghiệp (HDBank) cho biết, ngân hàng đã giải ngân khoảng 30.000 tỷ đồng cho các khoản vay mua nhà với định hướng kéo dài thời hạn vay nhằm hỗ trợ người dân tiếp cận nhà ở.

Theo ông Phương, để triển khai các khoản vay dài hạn hơn, trong đó có mô hình vay tới 50 năm, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, ngân hàng và các chủ thể trên thị trường nhằm kiểm soát rủi ro tín dụng. Đồng thời, HDBank định hướng mở rộng cấp tín dụng tới toàn bộ chuỗi giá trị của dự án, từ nhà thầu, đơn vị xây dựng, thiết kế đến chủ đầu tư, qua đó kiểm soát dòng tiền xuyên suốt và nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro.

Đối thoại chính sách tập trung vào "Kiến tạo thể chế - định hướng dòng vốn, củng cố niềm tin thị trường"

Phiên đối thoại chính sách do ông Nguyễn Quang Huy, chuyên gia kinh tế, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi điều phối.

Theo ông Nguyễn Quang Huy, sau giai đoạn tăng trưởng nhờ dòng vốn giá rẻ, thị trường bất động sản đang đối mặt với nhiều khó khăn khi doanh nghiệp gặp trở ngại trong tiếp cận vốn, người dân thận trọng hơn trong quyết định mua nhà. Vì vậy, vấn đề đặt ra không phải là thiếu vốn mà là điều tiết và phân bổ dòng vốn hiệu quả, đồng thời hoàn thiện thể chế, cải thiện nguồn cung và củng cố niềm tin thị trường.

Trao đổi tại phiên đối thoại, ông Đào Văn Hà khẳng định, việc ưu tiên vốn cho đúng đối tượng và bảo đảm an toàn hệ thống là hai mục tiêu song hành. Theo đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục điều hành tín dụng linh hoạt, ưu tiên các dự án có đầy đủ pháp lý, đáp ứng nhu cầu thực, đồng thời tăng cường minh bạch trong chính sách lãi suất để doanh nghiệp và người dân chủ động xây dựng kế hoạch tài chính.

Về phía Bộ Xây dựng, ông Hà Quang Hưng cho rằng, việc gia tăng nguồn cung cần tập trung vào hoàn thiện thể chế và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện tại địa phương, từ cải cách thủ tục hành chính, chuẩn bị quỹ đất đến phát triển hạ tầng đồng bộ nhằm giảm chi phí đầu tư và tạo điều kiện mở rộng nguồn cung nhà ở.

Trong khi đó, ông Trần Đăng Vinh, Vụ trưởng Vụ Pháp chế (Thanh tra Chính phủ) nhấn mạnh niềm tin của thị trường phải được xây dựng trên nền tảng hệ thống pháp luật minh bạch và thực thi hiệu quả. Theo ông, công tác thanh tra đang chuyển mạnh sang hướng phòng ngừa, cảnh báo sớm và kiểm soát rủi ro thông qua ứng dụng dữ liệu, đồng thời tiếp tục phối hợp với các bộ, ngành để tháo gỡ khó khăn, hoàn thiện cơ chế, chính sách và góp phần xây dựng môi trường đầu tư ổn định, minh bạch.

Những ý kiến được chia sẻ tại hội thảo cho thấy, việc khơi thông nguồn vốn cho thị trường bất động sản không chỉ phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng mà cần sự phối hợp đồng bộ giữa hoàn thiện thể chế, phát triển đa dạng các kênh huy động vốn, nâng cao tính minh bạch và cân đối nguồn cung. Đây được xem là những điều kiện quan trọng để thị trường bất động sản phát triển an toàn, lành mạnh, đáp ứng nhu cầu thực và đóng góp hiệu quả hơn cho tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn tới.

Anh Vũ