Làn sóng tăng vốn, tìm cổ đông ngoại của các ngân hàng Việt trở lại

"Sóng vốn ngoại" trở lại với ngành ngân hàng

Thông tin mới nhất về Techcombank đang khiến câu chuyện cổ đông ngoại trở thành tâm điểm trên thị trường. Ngày 26/8, theo nguồn tin từ Reuters, BNP Paribas của Pháp và KB Kookmin Bank của Hàn Quốc đang tiến hành các cuộc đàm phán riêng rẽ để mua ít nhất 15% cổ phần Techcombank với tư cách nhà đầu tư chiến lược. Theo Reuters, các bên quan tâm đang cân nhắc nhiều phương án, trong đó có khả năng mua lại cổ phần từ các nhà đầu tư nước ngoài hiện hữu.

Trước đó, kỷ lục của thị trường ngân hàng Việt Nam được xác lập khi VPBank hoàn tất phát hành riêng lẻ 1,19 tỷ cổ phiếu cho đối tác chiến lược Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC) vào năm 2023. Với tổng giá trị đạt hơn 35.900 tỷ đồng, tương đương gần 1,5 tỷ USD, cho đến nay, đây vẫn thương vụ M&A có giá trị lớn nhất trong lịch sử ngành ngân hàng Việt Nam.

Tiếp nối dấu ấn từ thương vụ với SMBC, VPBank cũng đang tiếp tục theo đuổi chiến lược thu hút dòng vốn quốc tế. Trong năm 2026, ngân hàng tiếp tục triển khai các kế hoạch tăng vốn tham vọng, với mục tiêu nâng vốn điều lệ từ mức hơn 79.300 tỷ đồng lên hơn 106.200 tỷ đồng, củng cố vị thế trong nhóm ngân hàng có quy mô vốn lớn nhất hệ thống.

Kế hoạch tăng vốn được triển khai theo hai giai đoạn. Trước hết, VPBank sẽ phát hành cổ phiếu từ nguồn lợi nhuận sau thuế chưa phân phối với tỷ lệ 26,0414%, nâng vốn điều lệ lên 100.000 tỷ đồng.

Giai đoạn hai, VPBank dự kiến phát hành riêng lẻ hơn 624 triệu cổ phiếu cho một nhà đầu tư nước ngoài, nâng vốn điều lệ lên hơn 106.200 tỷ đồng. Đợt phát hành nhằm nâng cao năng lực tài chính, quản trị, mở rộng quy mô hoạt động của VPBank. Nhà đầu tư tham gia đợt phát hành là một nhà đầu tư nước ngoài đáp ứng, tuân thủ đầy đủ năng lực tài chính, điều kiện tham gia.

Một trường hợp khác là HDBank. Tại ĐHĐCĐ thường niên 2026, ngân hàng công bố định hướng tăng cường hợp tác quốc tế và vừa công bố kế hoạch phát hành riêng lẻ tối đa 700 triệu cổ phiếu cho các nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp trong và ngoài nước. Bên cạnh đó, tại ĐHĐCĐ năm nay, OCB cũng hé lộ kế hoạch tìm kiếm nhà đầu tư nước ngoài thông qua bán cổ phần hoặc phát hành trái phiếu chuyển đổi.

Điểm chung của các kế hoạch trên là các ngân hàng không chỉ tìm kiếm nguồn vốn mới để củng cố năng lực tài chính và duy trì các tỷ lệ an toàn, mà còn hướng tới những đối tác có thể đồng hành trong quá trình phát triển dài hạn. Bên cạnh nguồn lực tài chính, các đối tác quốc tế có thể mang lại kinh nghiệm về công nghệ, quản trị, quản trị rủi ro, mở rộng quan hệ đối tác và tiếp cận các thị trường, mạng lưới khách hàng quốc tế.

Đây cũng là lý do các thương vụ “bán vốn” ngân hàng thường được thị trường quan tâm đặc biệt. Với bên bán, đây là cơ hội huy động một lượng vốn lớn và nâng cao năng lực tài chính. Với bên mua, cổ phần ngân hàng Việt Nam mang lại cơ hội tiếp cận một thị trường có quy mô lớn, tốc độ tăng trưởng tín dụng cao và dư địa mở rộng dịch vụ tài chính còn đáng kể.

VPBank có gì khác biệt trong cuộc đua "hút" vốn ngoại?

Trong nhóm ngân hàng đang đẩy mạnh kế hoạch thu hút vốn ngoại, VPBank có một lợi thế đáng chú ý khi đã có nền tảng hợp tác lâu dài với cổ đông chiến lược SMBC. Đây cũng là ngân hàng tư nhân quy mô lớn hiếm hoi trên thị trường hiện có một định chế tài chính nước ngoài đồng hành ở vai trò cổ đông chiến lược.

Mối quan hệ với SMBC không chỉ mang ý nghĩa về nguồn lực tài chính, mà còn mở ra nhiều giá trị về kinh nghiệm quản trị và kết nối quốc tế. Trong những năm qua, hai bên đã mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực như quản trị rủi ro, quản trị vốn, phát triển khách hàng doanh nghiệp FDI, huy động vốn quốc tế và tiếp cận các chuẩn mực vận hành toàn cầu.

Một lợi thế khác của VPBank nằm ở dư địa room ngoại. Sau khi hoàn tất việc nhận chuyển giao bắt buộc GPBank, tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa tại VPBank có thể được nâng lên tối đa 49%. Đây là điều kiện thuận lợi hơn để ngân hàng triển khai phương án phát hành riêng lẻ cho nhà đầu tư nước ngoài, mở rộng không gian cho các hoạt động huy động vốn trong tương lai.

Kế hoạch tăng vốn của VPBank vì vậy được đặt trong một bài toán dài hạn, thay vì chỉ nhằm đáp ứng nhu cầu vốn trong ngắn hạn. Tại buổi gặp gỡ nhà đầu tư quý II/2026, bà Lưu Thị Thảo, Phó Tổng Giám đốc thường trực và Giám đốc Điều hành cao cấp VPBank, cho biết việc duy trì bộ đệm vốn vững chắc là yêu cầu cần thiết khi ngân hàng theo đuổi tốc độ tăng trưởng tín dụng cao. Dù hệ số an toàn vốn hiện vẫn thuộc nhóm dẫn đầu thị trường, việc chủ động bổ sung vốn sẽ tạo dư địa cho tăng trưởng trong các năm tới.

Theo ước tính của Chứng khoán Yuanta, thương vụ phát hành riêng lẻ cho một cổ đông ngoại sẽ đưa tỷ lệ an toàn vốn (CAR) của VPBank lên khoảng 15% - trong nhóm cao nhất ngành – củng cố bộ đệm vốn cho kế hoạch tăng trưởng tín dụng 35% của ngân hàng.

Đáng chú ý, kế hoạch tăng vốn năm nay không phải là bước đi mang tính ngắn hạn, mà nằm trong chiến lược mở rộng quy mô vốn được VPBank duy trì liên tục trong hơn một thập kỷ qua. Quy mô vốn điều lệ của ngân hàng đã tăng gấp 3 lần sau mỗi chu kỳ 5 năm. Năm 2015, vốn điều lệ của VPBank mới ở mức 8.056 tỷ đồng thì đến năm 2020 đã tăng lên 25.300 tỷ đồng. Sau đó, quy mô này tiếp tục mở rộng mạnh, vượt 79.300 tỷ đồng vào năm 2025.

Mỹ Linh