Từ 1/1/2027, cấm nhập khẩu điện thoại, máy tính đã qua sử dụng

Những thiết bị công nghệ nào bị cấm nhập khẩu?

Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành Thông tư 63/2026/TT-BKHCN, công bố chi tiết danh mục sản phẩm công nghệ số đã qua sử dụng cấm nhập khẩu kèm theo mã số hàng hóa (mã HS). Văn bản được ban hành ngày 27/10/2026 và có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

Theo danh mục, nhiều thiết bị công nghệ phổ biến thuộc diện kiểm soát, trong đó có điện thoại thông minh và thiết bị viễn thông thuộc nhóm mã HS 8517; máy tính, thiết bị xử lý dữ liệu tự động thuộc nhóm 8471 và một số thiết bị thuộc nhóm 8470.

Ngoài ra, danh mục còn bao gồm máy ảnh kỹ thuật số, máy quay, thiết bị ghi và phát hình, màn hình, máy chiếu, thiết bị âm thanh, thiết bị vô tuyến cùng nhiều loại linh kiện, phụ kiện điện tử đã qua sử dụng.

Đáng chú ý, quy định không chỉ áp dụng với thiết bị cũ còn nguyên trạng. Bộ phận, phụ kiện, cụm linh kiện và linh kiện điện tử đã qua sử dụng của các sản phẩm thuộc danh mục cũng nằm trong diện cấm. Sản phẩm công nghệ số tân trang, tức thiết bị đã qua sử dụng được sửa chữa hoặc thay thế linh kiện để phục hồi chức năng, chất lượng và hình thức tương đương sản phẩm mới, vẫn bị cấm nhập khẩu nếu có mã HS thuộc danh mục.

Việc xác định hàng hóa thuộc diện cấm được thực hiện theo mã HS cụ thể. Trường hợp danh mục quy định đến nhóm 4 chữ số hoặc phân nhóm 6 chữ số, phạm vi áp dụng tương ứng bao gồm các mã hàng hóa cấp 8 chữ số thuộc nhóm hoặc phân nhóm đó. Doanh nghiệp cần đối chiếu chính xác mã HS và mô tả hàng hóa trong phụ lục ban hành kèm thông tư trước khi thực hiện thủ tục nhập khẩu.

Vì sao thiết bị công nghệ cũ bị đưa vào danh mục cấm?

Thông tin về quy định được ông Nguyễn Khắc Lịch, Cục trưởng Cục Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo, nêu tại cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Khoa học và Công nghệ ngày 4/11.

Theo cơ quan quản lý, việc ban hành thông tư nhằm chuẩn hóa, đồng bộ quy định pháp luật về công nghiệp công nghệ số và quản lý ngoại thương, đồng thời cập nhật danh mục hàng hóa theo mã HS để cơ quan quản lý và doanh nghiệp thuận tiện tra cứu, áp dụng

Đây không phải chính sách hoàn toàn mới. Việc cấm nhập khẩu sản phẩm công nghệ thông tin đã qua sử dụng đã được thực hiện từ năm 2007, gần nhất theo Thông tư 11/2018/TT-BTTTT. Thông tư 63/2026/TT-BKHCN được ban hành để thay thế, cập nhật danh mục theo hệ thống pháp luật hiện hành.

Bên cạnh yêu cầu quản lý ngoại thương, chính sách còn hướng tới bảo vệ người tiêu dùng và hạn chế các rủi ro phát sinh từ thiết bị cũ, hỏng hoặc không rõ nguồn gốc. Những sản phẩm này có thể tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thông tin, lộ dữ liệu cá nhân, cháy nổ do pin và linh kiện xuống cấp. Việc nhập khẩu, lưu thông thiết bị không bảo đảm chất lượng cũng có thể làm gia tăng lượng rác thải điện tử, gây áp lực lên môi trường.

Một số trường hợp thiết bị đã qua sử dụng vẫn được nhập khẩu

Dù phạm vi danh mục tương đối rộng, không phải mọi máy móc, thiết bị công nghệ đã qua sử dụng đều bị cấm nhập khẩu.

Theo quy định tại Thông tư 63, dây chuyền công nghệ, máy móc, thiết bị và công cụ đã qua sử dụng đáp ứng các tiêu chí nhập khẩu theo pháp luật về công nghiệp công nghệ số, phục vụ trực tiếp cho dự án đầu tư sản xuất, đóng gói, kiểm thử sản phẩm vi mạch bán dẫn hoặc hoạt động đào tạo, nghiên cứu và phát triển sản phẩm, dịch vụ công nghệ số không thuộc danh mục cấm.

Các trường hợp nhập khẩu phục vụ mục đích đặc dụng hoặc gia công cho thương nhân nước ngoài để tiêu thụ ở nước ngoài cũng cần được xem xét theo quy định pháp luật liên quan. Doanh nghiệp không nên mặc định mọi thiết bị cũ đều được phép nhập khẩu chỉ vì phục vụ hoạt động sản xuất hoặc nghiên cứu; việc áp dụng phải căn cứ vào loại hàng hóa, mã HS và điều kiện cụ thể.

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết việc kiểm soát nhập khẩu sản phẩm công nghệ số đã qua sử dụng nhằm hạn chế nguy cơ Việt Nam trở thành nơi tiếp nhận rác thải điện tử, đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong nước phát triển hoạt động sản xuất, kinh doanh và nâng cao năng lực công nghệ.

Với các doanh nghiệp nhập khẩu, kinh doanh thiết bị điện tử, việc rà soát danh mục hàng hóa, mã HS và nguồn cung sẽ là yêu cầu cần thiết trước thời điểm quy định có hiệu lực. Người tiêu dùng cũng cần phân biệt giữa hoạt động mua bán, sử dụng thiết bị cũ trong nước với hành vi nhập khẩu hàng hóa thuộc danh mục cấm, bởi đây là hai vấn đề pháp lý khác nhau.

Phương Thảo (t/h)