Xuất khẩu sầu riêng thu 3,45 tỷ USD, Trung Quốc chiếm gần 96%

Trung Quốc chi gần 3,3 tỷ USD mua sầu riêng Việt Nam

Theo thống kê sơ bộ của Cục Hải quan, trong 9 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam đạt hơn 3,45 tỷ USD, tăng khoảng 25% so với cùng kỳ năm 2025.

Đáng chú ý, Trung Quốc tiếp tục là thị trường tiêu thụ lớn nhất, với kim ngạch gần 3,3 tỷ USD, tăng 27,6% so với cùng kỳ năm trước. Thị trường này chiếm gần 96% tổng giá trị xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam, cao hơn mức 93,6% ghi nhận trong cùng kỳ năm ngoái.

Khoảng cách giữa Trung Quốc và các thị trường còn lại khá lớn. Papua New Guinea đứng thứ hai với kim ngạch 37,68 triệu USD. Tiếp theo là Hong Kong (Trung Quốc) đạt 36,7 triệu USD, Đài Loan (Trung Quốc) đạt 31,3 triệu USD và Mỹ đạt gần 20,5 triệu USD.

Trong nhóm 10 thị trường xuất khẩu sầu riêng lớn nhất của Việt Nam, Hàn Quốc ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao nhất, đạt 129%, với kim ngạch khoảng 4,2 triệu USD. Ngược lại, xuất khẩu sang Thái Lan giảm mạnh nhất, tới 93%, còn khoảng 2,4 triệu USD.

Diễn biến này cho thấy dù sầu riêng Việt Nam đã tiếp cận nhiều thị trường, Trung Quốc vẫn giữ vai trò áp đảo trong cơ cấu xuất khẩu. Việc tỷ trọng thị trường này tăng lên cũng đồng nghĩa ngành hàng phải đối mặt với rủi ro lớn hơn nếu nhu cầu nhập khẩu hoặc chính sách kiểm soát chất lượng tại Trung Quốc thay đổi.

Xuất khẩu sầu riêng chững lại trong tháng 9

Dù kim ngạch lũy kế 9 tháng tăng trưởng tích cực, hoạt động xuất khẩu sầu riêng trong tháng 9/2026 lại ghi nhận dấu hiệu giảm tốc.

Theo thông tin từ Hiệp hội Rau quả Việt Nam (VINAFRUIT), kim ngạch xuất khẩu sầu riêng tháng 9 đạt hơn 729 triệu USD, giảm 23,8% so với tháng trước và khoảng 25% so với cùng kỳ năm ngoái.

Lý giải nguyên nhân, ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký VINAFRUIT cho biết, thời tiết tại khu vực Tây Nguyên trong tháng 9 diễn biến thất thường, mưa lớn kéo dài ảnh hưởng đến chất lượng trái. Tỷ lệ sầu riêng đạt tiêu chuẩn xuất khẩu vì thế giảm, kéo kim ngạch xuất khẩu đi xuống.

Bên cạnh đó, mùa chính vụ năm nay cũng gặp khó khăn do giá bán bình quân thấp hơn và những bất cập về chất lượng tại một số vùng trồng. Tại khu vực miền Tây, sầu riêng đối mặt với vấn đề liên quan đến cadimi. Trong khi đó, miền Đông và Tây Nguyên chịu ảnh hưởng của thời tiết mưa nắng thất thường, tác động đến chất lượng và sản lượng.

Tuy nhiên, sản lượng sầu riêng đông lạnh và các sản phẩm chế biến tăng mạnh đã góp phần hỗ trợ kim ngạch xuất khẩu chung trong 9 tháng đầu năm.

Ngành sầu riêng đặt mục tiêu thu 4,5-4,7 tỷ USD

Theo ông Đặng Phúc Nguyên, để giảm thiểu rủi ro phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc, nhiệm vụ trước mắt của ngành sầu riêng là duy trì ổn định chất lượng hàng xuất khẩu, đặc biệt kiểm soát dư lượng cadimi, thuốc bảo vệ thực vật và bảo đảm truy xuất nguồn gốc.

Các địa phương cần tăng cường năng lực xét nghiệm, giám sát mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói nhằm hạn chế tình trạng lô hàng không đạt tiêu chuẩn khi xuất khẩu.

Về dài hạn, việc đa dạng hóa thị trường tiêu thụ, đầu tư kho lạnh, chế biến sâu và nâng cao chất lượng sản phẩm được xem là những giải pháp quan trọng để giảm áp lực phụ thuộc vào xuất khẩu sầu riêng tươi sang Trung Quốc.

Theo dự báo của Tổng thư ký VINAFRUIT, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng Việt Nam trong cả năm 2026 có thể đạt khoảng 4,5-4,7 tỷ USD, tăng khoảng 20% so với năm trước.

Kết quả này cho thấy dư địa tăng trưởng của ngành hàng sầu riêng vẫn còn lớn. Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng bền vững, ngành hàng cần giải quyết đồng thời bài toán chất lượng, tiêu chuẩn xuất khẩu và đa dạng hóa thị trường tiêu thụ.

Phương Phương (t/h)