Cơ hội mới cho cá ngừ Việt Nam

Điểm đáng chú ý trong Tuyên bố chung là việc xác định các sản phẩm nằm trong danh mục thuộc phụ lục 3 của Sắc lệnh Hành pháp số 14346 ngày 5/9/2025 về “Điều chỉnh thuế tiềm năng đối với các đối tác có định hướng tương đồng” để được hưởng mức thuế đối ứng 0%. Trong số các nhóm hàng có khả năng được điều chỉnh thuế gồm cá ngừ tươi/ướp lạnh (mã HS03023100), phile cá ngừ đông lạnh (mã HS03048700) và cá ngừ, cá ngừ vằn chế biến không đóng hộp kín, không ngâm dầu, ở dạng rời hoặc đóng hộp trực tiếp với trọng lượng trên 6,8 kg (mã HS16041440).

Nếu các nhóm sản phẩm này được miễn thuế, đây sẽ là động lực quan trọng giúp cá ngừ Việt Nam tăng sức cạnh tranh tại thị trường Hoa Kỳ. Những năm gần đây, Hoa Kỳ là thị trường nhập khẩu cá ngừ lớn nhất của Việt Nam, nhưng giá bán bị ảnh hưởng bởi chi phí logistics và thuế nhập khẩu.

Tuy vậy, cơ hội này không dễ nắm bắt. Danh mục cụ thể các mặt hàng được hưởng ưu đãi thuế vẫn chưa được Hoa Kỳ công bố chi tiết. Bên cạnh đó, các điều kiện đi kèm như quy tắc xuất xứ, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn bền vững sẽ đặt ra yêu cầu nghiêm ngặt đối với doanh nghiệp Việt Nam.

Bà Nguyễn Hà, chuyên gia thị trường cá ngừ của VASEP nhận định: “Thời gian gần đây, thương mại giữa hai nước cũng có nhiều biến động khi Hoa Kỳ áp dụng cơ chế thuế đối ứng 20% với nhiều mặt hàng của Việt Nam. Việc giảm thuế về 0% có khả năng chỉ áp dụng chọn lọc, ưu tiên những mặt hàng đáp ứng yêu cầu “đối ứng công bằng” và đảm bảo minh bạch nguồn gốc”.  Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp xuất khẩu cá ngừ Việt Nam đang chuyển hướng mạnh sang sản phẩm giá trị gia tăng như loin, fillet và cá ngừ chế biến quy mô lớn. Đây là hướng đi phù hợp, vừa đáp ứng xu hướng tiêu dùng xanh và bền vững tại Hoa Kỳ, vừa tăng biên lợi nhuận cho doanh nghiệp.

Dự báo trong 6–18 tháng tới, nếu chính sách thuế 0% được áp dụng với các mã HS nói trên, xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang Hoa Kỳ có thể lấy lại đà tăng trưởng sau giai đoạn chững lại trong năm 2024–2025. Song song với đó, việc đầu tư hệ thống truy xuất nguồn gốc, chuẩn hóa quy trình chế biến và xây dựng thương hiệu quốc gia cho sản phẩm cá ngừ sẽ là yếu tố quyết định khả năng tận dụng cơ hội mở cửa thuế quan.

PV/Tổng hợp