Dự kiến từ năm 2027, đại học không được tự cộng điểm IELTS

Không còn điểm cộng riêng cho IELTS

Nội dung trên nằm trong dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số quy định về tuyển sinh và đào tạo đại học được Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố ngày 17/9.

Theo dự thảo, từ năm 2027, các trường không sử dụng điểm cộng do mình tự quy định đối với thành tích, chứng chỉ hoặc các tiêu chí bổ sung. Trong khi đó, điểm ưu tiên theo khu vực và đối tượng chính sách vẫn được duy trì; quy định về xét tuyển thẳng theo Quy chế cũng không bị ảnh hưởng.

Quy định mới, nếu được ban hành, sẽ tác động đáng kể đến cách nhiều trường đại học đang sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ trong tuyển sinh. Trước đó, một số trường áp dụng chính sách cộng điểm cho thí sinh có chứng chỉ IELTS hoặc chứng chỉ quốc tế, bên cạnh việc sử dụng chứng chỉ để quy đổi sang điểm môn ngoại ngữ.

Theo lý giải được nêu trong tài liệu dự thảo, việc loại bỏ điểm cộng riêng nhằm hạn chế những bất bình đẳng có thể phát sinh trong tuyển sinh.

Một trong những vấn đề được Bộ Giáo dục và Đào tạo lưu ý là khả năng tiếp cận các chứng chỉ, kỳ thi hoặc hoạt động được cộng điểm không giống nhau giữa thí sinh, phụ thuộc vào điều kiện kinh tế, địa bàn sinh sống và khả năng chi trả.

Đối với IELTS, một vấn đề khác là cùng một loại chứng chỉ nhưng mỗi trường có thể xây dựng mức quy đổi, mức điểm cộng và tổ hợp xét tuyển khác nhau. Điều này khiến giá trị của cùng một chứng chỉ có thể không giống nhau giữa các cơ sở đào tạo.

Một năng lực có thể bị tính điểm hai lần

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc một năng lực được ghi nhận nhiều lần cũng là vấn đề cần được xem xét.

Chẳng hạn, chứng chỉ ngoại ngữ có thể được sử dụng để quy đổi thành điểm môn ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển, sau đó thí sinh lại tiếp tục được cộng thêm điểm nhờ chính chứng chỉ đó.

Cách tính này có thể khiến cùng một năng lực được ghi nhận hai lần trong quá trình xét tuyển. Ở nhóm thí sinh có tổng điểm cao, chỉ một khoản điểm cộng nhỏ cũng có khả năng làm thay đổi thứ tự xét tuyển.

Bộ Giáo dục và Đào tạo định hướng việc sử dụng chứng chỉ nên gắn trực tiếp với năng lực mà chứng chỉ phản ánh, thay vì trở thành một khoản điểm cộng nằm ngoài thang điểm xét tuyển.

Theo đó, nguyên tắc được đặt ra là một năng lực được ghi nhận một lần và áp dụng theo cùng một quy tắc đối với các thí sinh.

Trước đó, Quy chế tuyển sinh đại học năm 2026 cũng đã thu hẹp lợi thế từ chứng chỉ ngoại ngữ. Với điểm khuyến khích dành cho chứng chỉ ngoại ngữ, thí sinh không được đồng thời sử dụng chứng chỉ để quy đổi sang điểm môn ngoại ngữ và tiếp tục nhận điểm cộng cho chính chứng chỉ đó.

Có IELTS vẫn được quy đổi điểm xét tuyển

Việc dự kiến bỏ điểm cộng không đồng nghĩa chứng chỉ IELTS bị loại khỏi phương án tuyển sinh đại học.

Theo dự thảo, thí sinh có chứng chỉ năng lực ngoại ngữ vẫn có thể được quy đổi chứng chỉ vào môn ngoại ngữ trong tổ hợp xét tuyển theo quy tắc được trường công khai.

Ngoài ra, chứng chỉ ngoại ngữ vẫn có thể được sử dụng để chứng minh yêu cầu đầu vào đối với những chương trình đào tạo bằng ngoại ngữ.

Điểm đáng chú ý là cách sử dụng này chuyển trọng tâm từ việc cộng thêm điểm sang ghi nhận trực tiếp năng lực ngoại ngữ của thí sinh. Các trường sẽ phải công khai cách quy đổi và tiêu chí áp dụng để thí sinh có thể biết trước giá trị của chứng chỉ trong phương án tuyển sinh.

Thực tế trong mùa tuyển sinh 2026, nhiều trường đại học vẫn sử dụng IELTS để quy đổi sang điểm môn Tiếng Anh trong các tổ hợp xét tuyển. Mức quy đổi giữa các trường có sự khác nhau, với một số trường chấp nhận chứng chỉ từ IELTS 4,5 hoặc 5,0, trong khi yêu cầu và mức điểm quy đổi cụ thể phụ thuộc vào phương án tuyển sinh của từng trường.

Như vậy, nếu quy định dự kiến được ban hành, học sinh có IELTS trong những năm tới vẫn có thể sử dụng chứng chỉ cho mục đích tuyển sinh, nhưng lợi thế từ việc được trường tự cộng thêm điểm sẽ không còn.

Với học sinh đang chuẩn bị cho kỳ thi tuyển sinh đại học năm 2027 trở đi, thay đổi này khiến việc theo dõi phương án tuyển sinh chính thức của từng trường trở nên quan trọng, đặc biệt với những trường vốn sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ trong nhiều phương thức xét tuyển.

Cần lưu ý, đây hiện vẫn là nội dung trong dự thảo Thông tư và chưa phải quy định chính thức. Bộ Giáo dục và Đào tạo đang hoàn thiện các quy định tuyển sinh đại học cho giai đoạn tiếp theo.

Phúc Hưng (t/h)