Việt Nam - Cuba: Tình sâu nghĩa nặng

Tình hữu nghị mẫu mực & hiếm có

Mối quan hệ ấy được khởi nguồn từ nền tảng lý tưởng cách mạng, được vun đắp bởi Chủ tịch Hồ Chí Minh, Anh hùng dân tộc Cuba José Martí và Lãnh tụ Fidel Castro, được các thế hệ lãnh đạo nối tiếp nhau và nhân dân hai nước không ngừng gìn giữ, phát huy – trở thành một di sản vô giá cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Đó không chỉ là mối quan hệ ngoại giao đơn thuần, mà là tình đồng chí, nghĩa anh em thủy chung, son sắt; một câu chuyện cảm động về tinh thần đoàn kết quốc tế vô sản đã đi vào lịch sử nhân loại.

Việt Nam và Cuba cách xa nhau nửa vòng trái đất, song lại có chung một khát vọng lớn: đấu tranh vì độc lập dân tộc, tự do, hạnh phúc của nhân dân và lý tưởng xã hội chủ nghĩa. Trên hành trình lịch sử ấy, hai đất nước đã gắn bó như anh em ruột thịt, cùng chia ngọt sẻ bùi, kề vai sát cánh.

Ngay từ năm 1960, Cuba đã trở thành quốc gia đầu tiên ở Tây bán cầu công nhận Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam. Chỉ bấy nhiêu thôi cũng đã nói lên sự thấu hiểu và tình đoàn kết quốc tế trong sáng, thủy chung mà nhân dân Cuba dành cho Việt Nam. Trong khói lửa chiến tranh, Lãnh tụ Fidel Castro từng khẳng định: “Vì Việt Nam, Cuba sẵn sàng hiến dâng cả máu của mình”.

Không chỉ bằng lời nói, năm 1973, Chủ tịch Fidel Castro còn trực tiếp đến thăm vùng giải phóng Quảng Trị – một trong những chuyến thăm lịch sử, để lại dấu ấn sâu đậm trong lòng nhân dân hai nước. Đó là chuyến thăm duy nhất của một nguyên thủ quốc tế tới vùng giải phóng miền Nam Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ.

Trong những năm tháng khó khăn sau chiến tranh, Cuba tiếp tục hỗ trợ Việt Nam xây dựng nhiều công trình quan trọng như Bệnh viện Hữu nghị Việt Nam – Cuba Đồng Hới, đường Xuân Mai – Sơn Tây, Khách sạn Thắng Lợi… Những công trình ấy đến nay vẫn còn nguyên giá trị, như những biểu tượng của tình đoàn kết sắt son.

Từ quan hệ chính trị, ngoại giao tin cậy, hai nước đã và đang mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực kinh tế, thương mại, đầu tư, khoa học – công nghệ, y tế, giáo dục, nông nghiệp…

Cuba, với thế mạnh về y tế và công nghệ sinh học, đã chia sẻ, hợp tác và chuyển giao cho Việt Nam nhiều thành tựu quan trọng. Công ty liên doanh Bio Việt Nam, chuyên sản xuất thuốc diệt chuột sinh học, là một ví dụ điển hình cho sự hợp tác hiệu quả này.

Ngược lại, Việt Nam tích cực chia sẻ kinh nghiệm phát triển kinh tế – xã hội, hỗ trợ Cuba đảm bảo an ninh lương thực và thúc đẩy các dự án đầu tư tại Cuba.

Ngay khi đại dịch Covid-19 bùng phát, giữa lúc thuốc điều trị “quý hơn vàng”, Cuba đã gửi tặng Việt Nam và cử chuyên gia y tế sang hỗ trợ. Chỉ 2 ngày sau khi Bộ Quốc phòng Việt Nam gửi thư đề nghị giúp đỡ, Cuba đã trả lời sẵn sàng hỗ trợ Việt Nam bằng tất cả những gì mình có. Đặc biệt, Cuba đã cung cấp cho Việt Nam 5 triệu liều vaccine Abdala và bày tỏ sẵn sàng chuyển giao công nghệ sản xuất.

Với tinh thần “đồng cam cộng khổ”, “no đói có nhau”, Việt Nam cũng đã gửi tặng Cuba hàng chục nghìn tấn gạo và nhiều vật tư y tế.

Những năm qua, Việt Nam thường xuyên hỗ trợ Cuba trong nhiều lĩnh vực. Những dự án hợp tác nông nghiệp quy mô lớn về lúa, ngô, đậu tương, khoai lang, khoai tây; các chương trình trao đổi y tế, dược phẩm, công nghệ; những bước đi chung trong lĩnh vực năng lượng tái tạo… đều thể hiện sự gắn bó thực chất và lâu dài.

Chính những hoạt động thiết thực ấy đã củng cố thêm nền tảng tin cậy để hai dân tộc cùng nhau phát triển, cùng nhau tiến về phía trước.

Hàng triệu trái tim cùng hướng về Cuba

Giữa bối cảnh thế giới hiện nay, khi kinh tế toàn cầu gặp khó khăn, biến đổi khí hậu, xung đột và dịch bệnh vẫn đe dọa nhân loại, mối quan hệ Việt – Cuba càng có ý nghĩa đặc biệt. Nó chứng minh rằng, trong những hoàn cảnh khắc nghiệt nhất, tình đoàn kết quốc tế chân thành vẫn có thể tỏa sáng, trở thành điểm tựa tinh thần để các dân tộc cùng nhau vượt qua.

Phong trào ủng hộ Cuba lần này, sức mạnh nổi bật chính là sự đồng lòng của Nhân dân Việt Nam. Đây không chỉ là hành động “tri ân quá khứ”, mà còn là sự khẳng định rằng tình cảm quốc tế cao đẹp ấy đang được kế thừa và phát huy bởi thế hệ hôm nay.

Người dân Việt Nam đã chứng minh rằng tinh thần “mình vì bạn, bạn vì mình” vẫn chảy mãi trong huyết quản, trở thành bản lĩnh và cốt cách của dân tộc. Đó cũng là nền tảng để các thế hệ trẻ học cách trân trọng lịch sử, giữ gìn giá trị nhân văn, tiếp tục vun đắp quan hệ Việt Nam – Cuba trong bối cảnh mới.

Điểm nhấn đặc biệt của chuỗi hoạt động kỷ niệm 65 năm quan hệ ngoại giao Việt Nam – Cuba là chiến dịch “65 ngày vì Cuba anh em” (13/8 – 16/10/2025). Chiến dịch kêu gọi mỗi người dân Việt Nam, mỗi cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp đóng góp ít nhất một ngày lương, một phần công sức để hỗ trợ nhân dân Cuba. Chỉ sau 3 ngày phát động, số tiền ủng hộ đã vượt mốc 130 tỷ đồng – gấp đôi mục tiêu ban đầu là 65 tỷ. Đến nay, con số này tiếp tục tăng, thể hiện tấm lòng của người dân Việt Nam “luôn ở bên cạnh Cuba, như Cuba đã luôn ở bên cạnh Việt Nam”.

Điều đáng quý là phong trào ủng hộ không dừng lại ở một vài tổ chức lớn, mà lan tỏa mạnh mẽ trong toàn xã hội. Người ủng hộ bằng chuyển khoản, quét mã QR, đóng góp tại các điểm tiếp nhận; từ những khoản quyên góp hàng tỷ đồng của doanh nghiệp đến những đồng tiền tiết kiệm giản dị của người lao động, thậm chí cả những em nhỏ cũng đem ống heo đến chung tay.

Sức lan tỏa ấy không cần nhiều lời vận động, bởi mỗi người Việt đều thấu hiểu: Cuba từng ở bên cạnh Việt Nam trong những lúc khó khăn nhất, và nay đến lượt chúng ta kề vai cùng bạn.

“65 ngày ủng hộ Cuba” không chỉ đem đến nguồn lực vật chất cho nhân dân Cuba, mà còn là minh chứng cho mối quan hệ Việt Nam – Cuba vẫn nguyên vẹn giá trị sau 65 năm. Nó giống như một ngọn hải đăng, soi sáng con đường hợp tác, sẻ chia và phát triển mà hai dân tộc anh em đã, đang và sẽ tiếp tục đi cùng nhau. Trong hành trình ấy, Nhân dân Việt Nam sẽ mãi đồng hành cùng Cuba để cùng nhau viết tiếp những trang sử vàng rực rỡ của tình hữu nghị quốc tế thủy chung, mẫu mực và bền vững.

Đại sứ Cuba tại Việt Nam, bà Lianys Torres Rivera, đã xúc động khẳng định: “Sự ủng hộ của Nhân dân Việt Nam vượt xa khỏi những con số. Đây là minh chứng hùng hồn cho tình hữu nghị lâu đời và chân thành giữa hai dân tộc.”

Đằng sau mỗi sự đóng góp chính là thông điệp gửi đến toàn thế giới: quan hệ Việt Nam – Cuba không chỉ là ngoại giao, mà là tình bạn, là trách nhiệm, là nghĩa tình quốc tế mẫu mực.

Báo chí quốc tế cũng ghi nhận chiến dịch này như một thông điệp chính trị sâu sắc: Việt Nam không bao giờ quên bạn bè, luôn thủy chung, son sắt. Một hành động nhỏ hôm nay nhưng có thể tạo nên hiệu ứng lan tỏa lớn lao, củng cố hình ảnh Việt Nam là đối tác tin cậy, là người bạn chân thành trong cộng đồng quốc tế.

Quan hệ Việt Nam – Cuba hôm nay không chỉ dừng lại ở nghĩa tình trong quá khứ, mà cần được cụ thể hóa thành hợp tác thiết thực trong hiện tại và tương lai.

Hà Trần