Apple cảnh báo nguy cơ phần mềm gián điệp tại 99 quốc gia

Apple bắt đầu gửi đợt thông báo mối đe dọa mới từ ngày 30/10/2026 tới những người dùng mà hãng xác định có thể bị nhắm mục tiêu bởi phần mềm gián điệp đánh thuê. Theo nội dung thông báo được chia sẻ trên mạng xã hội X, đợt cảnh báo này liên quan tới người dùng tại 99 quốc gia.

Nhà nghiên cứu bảo mật Costin Raiu cho biết đã xác minh một số thông báo được người nhận chia sẻ là thật. Theo The Record, Apple chưa đưa ra thông cáo riêng về đợt cảnh báo mới và cũng chưa công bố danh tính tổ chức hoặc cá nhân đứng sau các cuộc tấn công.

Đáng chú ý, việc nhận được cảnh báo không đồng nghĩa thiết bị đã bị xâm nhập thành công. Apple cho biết đây là những cảnh báo có độ tin cậy cao, cho thấy người dùng có thể đã bị nhắm mục tiêu bởi một cuộc tấn công bằng phần mềm gián điệp tinh vi.

Phần mềm gián điệp đánh thuê nhắm vào từng cá nhân

Phần mềm gián điệp đánh thuê là công cụ giám sát có chi phí phát triển và triển khai rất cao, thường được sử dụng để nhắm tới một số cá nhân cụ thể thay vì phát tán đại trà. Theo Apple, những cuộc tấn công này có mức độ tinh vi vượt xa các hình thức tội phạm mạng thông thường, với chi phí có thể lên tới hàng triệu USD.

Một trong những ví dụ được biết đến rộng rãi là Pegasus của NSO Group, công ty có trụ sở tại Israel. Các công cụ dạng này có thể được sử dụng để truy cập thông tin liên lạc, dữ liệu cá nhân và nhiều chức năng trên thiết bị nếu cuộc tấn công thành công.

Theo Financial Times, một số cuộc tấn công được cho là sử dụng lỗ hổng zero-click, cho phép tin tặc tìm cách xâm nhập thiết bị mà không cần người dùng nhấp vào đường link hay mở tệp độc hại. Tuy nhiên, Apple chưa xác nhận kỹ thuật tấn công được sử dụng trong đợt cảnh báo mới, và hiện chưa có phân tích kỹ thuật công khai về các thiết bị bị ảnh hưởng để xác định phương thức xâm nhập.

Trong số những người nhận cảnh báo có một số thành viên Quốc hội và Chính phủ Đức. Bộ trưởng Kỹ thuật số Đức Karsten Wildberger xác nhận thông tin ngày 1/11/2026. Văn phòng Liên bang về An ninh Thông tin Đức (BSI) khuyến nghị những người nhận cảnh báo cần xem xét nghiêm túc nguy cơ thiết bị đã bị xâm nhập, bởi thông báo của Apple không xác định cuộc tấn công đã thành công hay chưa.

Một số nhà báo và người làm phim tài liệu tại khu vực Trung Đông cũng cho biết đã nhận được cảnh báo. Trong đó có nhà làm phim tài liệu Radwan Mortada tại Beirut, Lebanon, người từng cho biết điện thoại của mình bị nhắm mục tiêu bằng phần mềm Pegasus vào các năm 2017 và 2021. Nhà báo Ragıp Soylu của Middle East Eye cũng cho biết đây là lần thứ ba trong năm nay ông nhận được thông báo tương tự.

Dù vậy, Apple không công bố danh sách đầy đủ các quốc gia có người nhận cảnh báo, số lượng người bị nhắm mục tiêu hay danh tính bên đứng sau các chiến dịch. Hãng cũng không quy kết các cuộc tấn công cho bất kỳ quốc gia hoặc tổ chức cụ thể nào.

Apple khuyến cáo người dùng kiểm tra cảnh báo và bật Chế độ phong tỏa

Apple cho biết thông báo mối đe dọa chính thức có thể được gửi qua email tới địa chỉ liên kết với Tài khoản Apple, hiển thị trên iPhone hoặc xuất hiện dưới dạng biểu ngữ khi người dùng đăng nhập vào trang account.apple.com.

Để tránh nhầm lẫn với các tin nhắn giả mạo nhằm đánh cắp thông tin, người dùng nên tự truy cập trang account.apple.com để kiểm tra. Apple nhấn mạnh thông báo thật không yêu cầu người nhận nhấp vào đường link, cài đặt ứng dụng, mở tệp đính kèm hoặc cung cấp mật khẩu và mã xác minh Tài khoản Apple.

Với người nhận được cảnh báo, Apple khuyến nghị xem xét nghiêm túc thông tin, tìm đến chuyên gia bảo mật để được hỗ trợ và bật Chế độ phong tỏa (Lockdown Mode). Người dùng cũng nên cập nhật thiết bị lên phiên bản phần mềm mới nhất nhằm tiếp nhận các bản vá bảo mật.

Trên iPhone, người dùng có thể bật tính năng này bằng cách vào Cài đặt, chọn Quyền riêng tư và Bảo mật, sau đó chọn Chế độ phong tỏa và xác nhận bật tính năng.

Đây là cơ chế bảo vệ nâng cao dành cho những người có nguy cơ trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công mạng tinh vi. Khi kích hoạt, một số chức năng trên thiết bị sẽ bị giới hạn, trong đó có một số loại tệp đính kèm trong tin nhắn, công nghệ duyệt web và tính năng của ứng dụng. Vì vậy, Chế độ phong tỏa không phải thiết lập bắt buộc đối với mọi người dùng.

Theo Apple, kể từ năm 2021, hãng đã gửi các thông báo về mối đe dọa tới người dùng tại hơn 150 quốc gia. Trước đợt cảnh báo mới, ngày 13/8/2026, Apple từng thông báo một đợt cảnh báo khác tới người dùng tại 110 quốc gia.

Đợt cảnh báo mới cho thấy nguy cơ từ phần mềm gián điệp đánh thuê tiếp tục là vấn đề an ninh số đáng chú ý. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có thông tin xác nhận về danh tính bên tấn công, công cụ cụ thể được sử dụng hay số thiết bị thực tế đã bị xâm nhập.

Nguồn tham khảo: The Record; Financial Times; Apple Support.

Phương Thảo (t/h)