IMF lo ngại về hậu quả lâu dài của xung đột Trung Đông đối với kinh tế toàn cầu

Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva ngày 9/4 cảnh báo cuộc chiến giữa Mỹ và Israel và Iran sẽ gây ra thiệt hại nghiêm trọng và dai dẳng đối với nền kinh tế toàn cầu.

Phát biểu trước thềm Hội nghị mùa Xuân của IMF và Ngân hàng Thế giới (WB), bà Georgieva cảnh báo “ngay cả trong kịch bản tốt nhất, sẽ không có sự trở lại một cách suôn sẻ và trọn vẹn về trạng thái ban đầu,” bất chấp lệnh ngừng bắn 2 tuần mới được Mỹ và Iran công bố.

Khi các bộ trưởng tài chính và thống đốc ngân hàng trung ương trên khắp thế giới chuẩn bị tham gia Hội nghị mùa Xuân của IMF và WB trong tuần tới, bà Georgieva đã vẽ ra bức tranh bi quan về tác động kinh tế của cuộc chiến.

Trong bài phát biểu, Tổng Giám đốc IMF liệt kê hàng loạt thách thức - từ các hành động phá hủy cơ sở hạ tầng trọng yếu ở khu vực Trung Đông đến tình trạng gián đoạn nguồn cung ở những nơi khác, cho rằng nền kinh tế thế giới khó có thể đạt được “vị thế tốt hơn nhiều” như dự báo, xét đến “sức khỏe” trong những tháng gần đây nhờ chi tiêu mạnh cho trí tuệ nhân tạo (AI).

Người đứng đầu IMF đề cập đến tình trạng thiếu nhiên liệu nghiêm trọng đang ảnh hưởng khu vực châu Á-Thái Bình Dương do việc đóng cửa tổ hợp khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất thế giới tại Qatar.

Bà Georgieva ghi nhận khoảng 80% lượng LNG của cơ sở này được xuất khẩu tới các quốc gia và vùng lãnh thổ ở châu Á-Thái Bình Dương, trước khi bị Iran tấn công hồi giữa tháng Ba. Theo bà, có thể sẽ mất từ 3-5 năm để khôi phục tổ hợp LNG của Qatar về công suất đầy đủ.

Ngoài ra, Tổng Giám đốc IMF cho rằng các tác động lan tỏa từ cuộc chiến sẽ không chỉ bao gồm chiều hướng suy giảm nguồn năng lượng và vật liệu công nghiệp thiết yếu, mà còn làm gia tăng nguy cơ đẩy thêm 45 triệu người vào cảnh đói nghèo. Bà nhận định “tăng trưởng sẽ chậm lại, ngay cả khi nền hòa bình mới được duy trì một cách bền vững."

Theo bà Georgieva, IMF dự kiến sẽ hạ dự báo kinh tế toàn cầu trong báo cáo được công bố vào tuần tới, nhưng không nêu ra con số cụ thể. Hồi tháng Một, IMF dự báo tăng trưởng kinh tế thế giới năm nay ở mức 3,3%, cao hơn so với con số 3,1% trong báo cáo quý 4/2025, với lý do đầu tư vào AI tăng mạnh và căng thẳng thương mại hạ nhiệt.

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã đẩy giá dầu vượt ngưỡng 100 USD/thùng và khiến giá xăng tại Mỹ vượt mức 4 USD/gallon. Sau cú sốc lạm phát hậu đại dịch COVID-19, cuộc chiến có thể dẫn đến một đợt tăng giá mới, lãi suất cao hơn và tăng trưởng kinh tế chậm lại.

Người đứng đầu IMF dự báo chiều hướng tăng giá đối với các yếu tố đầu vào then chốt sẽ lan sang nhiều hàng hóa tiêu dùng, từ đó làm gia tăng lạm phát. Nếu kỳ vọng lạm phát có nguy cơ “mất neo” và dẫn đến một vòng xoáy lạm phát tốn kém, thì các ngân hàng trung ương nên can thiệp mạnh mẽ thông qua biện pháp tăng lãi suất.

IMF đã giảm nhẹ việc nhấn mạnh các sáng kiến năng lượng xanh kể từ khi Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng vào năm ngoái. Tuy nhiên, bà Georgieva khẳng định những cú sốc về giá dầu đã nêu bật sự cần thiết phải suy nghĩ rộng hơn về an ninh năng lượng.

Tổng Giám đốc IMF cho rằng “khi thế giới phản ứng, điều quan trọng là chúng ta phải duy trì nỗ lực chung về hiệu quả năng lượng và đa dạng hóa các nguồn năng lượng.”

Theo kế hoạch, IMF sẽ công bố dự báo kinh tế cho một số kịch bản liên quan đến hậu quả của cuộc xung đột tại Trung Đông khi phát hành báo cáo dự báo vào 14/4 tới.