Lâm Đồng: Cán bộ cấp xã học cách “nhìn đúng vấn đề, chọn đúng giải pháp”

Trong 2 ngày 17 và 18-9, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lâm Đồng tổ chức Hội nghị đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực về đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo cho cán bộ, công chức, viên chức cấp xã khu vực trung tâm tỉnh năm 2026.

Tham dự hội nghị có bà Phạm Thị Nhâm - Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lâm Đồng, các chuyên gia, báo cáo viên cùng cán bộ, công chức, viên chức của 51 xã, phường khu vực trung tâm tỉnh.

Nhìn đúng vấn đề

Phát biểu khai mạc, bà Phạm Thị Nhâm nhấn mạnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành những động lực quan trọng của phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, để những động lực này thực sự tạo ra giá trị, việc triển khai phải bắt đầu từ những vấn đề cụ thể của từng địa phương.

Cấp xã là nơi chính quyền gần người dân, doanh nghiệp và sát với thực tiễn sản xuất, đời sống. Vì vậy, cán bộ cơ sở cần chủ động nhận diện địa phương đang có nguồn lực gì, lợi thế nào, còn điểm nghẽn ở đâu và nhu cầu phát triển ra sao.

Từ đó, thay vì triển khai các nhiệm vụ theo cách dàn trải, địa phương có thể xác định những “bài toán lớn”, lựa chọn vấn đề ưu tiên và tìm giải pháp bằng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Hội nghị được thiết kế theo hướng kết hợp cung cấp kiến thức, trao đổi kinh nghiệm và thực hành với 5 nhóm chuyên đề.

Các nội dung tập trung vào tổng quan về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo; phương pháp phân tích dữ liệu, đánh giá hiện trạng hệ thống đổi mới sáng tạo tại địa phương; nhận diện nguồn lực, tiềm năng, lợi thế, điểm nghẽn và nhu cầu phát triển.

Một nội dung quan trọng khác là xây dựng danh mục nhiệm vụ ưu tiên và lựa chọn giải pháp ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số phục vụ phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.

Cách tiếp cận này đặt dữ liệu và thực tiễn vào vị trí trung tâm. Cán bộ cơ sở không chỉ cần biết địa phương có những nguồn lực nào mà còn phải biết nguồn lực đó đang được khai thác đến đâu, điểm nghẽn nằm ở khâu nào và vấn đề nào cần ưu tiên xử lý.

Đây là cơ sở để chuyển từ tư duy “có công nghệ thì ứng dụng” sang cách làm xác định đúng vấn đề trước, lựa chọn công nghệ sau.

Bên cạnh đó, học viên được hướng dẫn nâng cao năng lực tham mưu, tổ chức triển khai nhiệm vụ; huy động nguồn lực, khai thác tài sản trí tuệ, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và kết nối các chủ thể trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Đúng bài toán, đúng giải pháp

Điểm nhấn của chương trình là các nội dung thực hành gắn với từng địa phương.

Trong ngày đầu, học viên được hướng dẫn phân tích dữ liệu, xác định vấn đề, nhu cầu và tiềm năng phát triển. Qua làm việc nhóm, các học viên thực hành xác định “bài toán lớn”, lựa chọn những nhu cầu ưu tiên và những vấn đề cần giải quyết bằng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Sang ngày thứ hai, các nhóm tiếp tục xây dựng danh mục đề xuất nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ưu tiên; hoàn thiện dự thảo kế hoạch hành động hoặc danh mục nhiệm vụ của địa phương.

Như vậy, kết quả của chương trình không chỉ dừng ở việc nâng cao nhận thức mà hướng tới một sản phẩm cụ thể: mỗi địa phương từng bước hình thành được danh mục những vấn đề cần giải quyết và nhiệm vụ ưu tiên có thể triển khai.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ, thông qua chương trình, đội ngũ cán bộ cấp xã sẽ từng bước hình thành phương pháp xác định và giải quyết các vấn đề phát triển từ thực tiễn địa phương.

Từ dữ liệu, nguồn lực và nhu cầu thực tế, các xã, phường có thể chủ động đề xuất những nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo có tính khả thi, gắn với người dân, doanh nghiệp và mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội.

Khi đó, đổi mới sáng tạo không chỉ là câu chuyện của các viện nghiên cứu, trường đại học hay doanh nghiệp công nghệ, mà bắt đầu từ chính những vấn đề rất cụ thể ở cơ sở - nơi cần một giải pháp đúng hơn, nhanh hơn và phù hợp hơn với thực tiễn địa phương.

Hoàng Phương (t/h)