Ngân hàng được áp dụng trần LDR 95%

Thay đổi cách tính LDR

Ngân hàng Nhà nước vừa ban hành Thông tư 50/2026/TT-NHNN ngày 30/9/2026, quy định về các giới hạn và tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Thông tư có hiệu lực từ ngày 1/12/2026 và đưa vào khuôn khổ quản lý hai chỉ tiêu thanh khoản mới là tỷ lệ khả năng chi trả (LCR) và tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng (NSFR), đồng thời thay đổi quy định về tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR).

Theo quy định mới, LDR được xác định bằng dư nợ cho vay chia cho tổng nguồn vốn được tính theo quy định, nhân với 100%. Đáng chú ý, Điều 12 Thông tư 50 quy định ngân hàng phải duy trì LDR tối đa 95%.

Mức trần này cao hơn giới hạn 85% từng được áp dụng theo Thông tư 22/2019/TT-NHNN. Tuy nhiên, Thông tư 50 không đơn thuần nâng giới hạn LDR mà đồng thời thay đổi đáng kể cách xác định cả tử số và mẫu số của tỷ lệ này.

Theo quy định mới, tử số của LDR là dư nợ gốc nội bảng mà ngân hàng chịu rủi ro từ hoạt động cho vay. Khoản mục này bao gồm cả dư nợ phát sinh từ việc nhận ủy thác đối với cá nhân, tổ chức và dư nợ ủy thác cho tổ chức tín dụng khác cho vay.

Một số khoản được loại khỏi tử số, trong đó có các khoản ngân hàng cho tổ chức tín dụng khác vay và khoản dư vay tái cấp vốn từ Ngân hàng Nhà nước không nhằm mục đích hỗ trợ thanh khoản.

Ở phía mẫu số, phạm vi nguồn vốn được tính rộng hơn tiền gửi thông thường. Ngoài tiền gửi của tổ chức và cá nhân, mẫu số còn bao gồm trái phiếu trong nước đủ điều kiện tính vào vốn cấp 2, vốn ủy thác cấp tín dụng mà ngân hàng chịu rủi ro, nguồn vốn vay nước ngoài, bao gồm cả trái phiếu phát hành trên thị trường quốc tế, vốn điều lệ, các quỹ, thặng dư vốn cổ phần, lợi nhuận chưa phân phối và phần chênh lệch dương trong quan hệ liên ngân hàng.

Cách xác định mới vì vậy không chỉ tác động đến giới hạn LDR mà còn thay đổi cơ sở để các ngân hàng tính toán khả năng mở rộng tín dụng trên nền tảng nguồn vốn của mình.

Đối với tiền gửi của tổ chức, Thông tư 50 loại trừ tiền gửi của tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài khác; tiền ký quỹ và tiền gửi vốn chuyên dùng của khách hàng; toàn bộ tiền gửi không kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước.

Đối với tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước, 80% số dư được tính theo quy định, hoặc theo tỷ lệ khác do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định trong từng thời kỳ. Tiền ký quỹ và tiền gửi vốn chuyên dùng của khách hàng cũng được loại khỏi tiền gửi cá nhân khi xác định mẫu số.

Mẫu số LDR còn được điều chỉnh bằng cách loại trừ một số khoản như dư nợ cấp tín dụng ngoài cho vay, dư đầu tư trái phiếu doanh nghiệp và dư nợ ủy thác cho tổ chức tín dụng khác cấp tín dụng không phải cho vay. Trong khi đó, trái phiếu do tổ chức tín dụng trong nước phát hành và trái phiếu đặc biệt của VAMC không thuộc nhóm phải trừ khỏi mẫu số.

LCR và NSFR được áp dụng theo lộ trình

Một điểm đáng chú ý khác của Thông tư 50 là lần đầu đưa LCR và NSFR vào lộ trình áp dụng đối với ngân hàng thương mại và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Theo đó, tỷ lệ LCR sẽ bắt đầu áp dụng với mức tối thiểu 50% từ ngày 1/10/2028. Sau đó, ngưỡng tối thiểu tăng thêm 10 điểm phần trăm mỗi năm, lần lượt lên 60%, 70%, 80%, 90% và đạt 100% từ ngày 1/10/2033.

Đối với NSFR, mức tối thiểu được đặt ở 90% từ ngày 1/10/2028, tăng lên 95% từ ngày 1/10/2029 và đạt 100% từ ngày 1/10/2030.

Lộ trình này cho phép các ngân hàng có thời gian chuẩn bị về cơ cấu nguồn vốn, tài sản thanh khoản và hệ thống quản trị rủi ro trước khi các chuẩn thanh khoản được nâng lên mức đầy đủ.

Thông tư cũng cho phép ngân hàng đăng ký áp dụng LCR và NSFR sớm hơn lộ trình bắt buộc nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định của Ngân hàng Nhà nước. Theo thông tin được công bố, ngân hàng muốn đăng ký áp dụng sớm phải gửi hồ sơ đánh giá về việc tuân thủ các yêu cầu liên quan, trong đó có đánh giá của hội đồng quản trị hoặc hội đồng thành viên và tổ chức kiểm toán độc lập.

Khi nào ngân hàng được miễn trần LDR 95%?

Điểm đáng chú ý trong cơ chế mới là mối liên hệ giữa LDR với hai chỉ tiêu thanh khoản LCR và NSFR.

Theo quy định, khi ngân hàng áp dụng đồng thời mức tối thiểu 100% đối với cả LCR và NSFR, ngân hàng không phải tuân thủ giới hạn LDR 95%. Tuy nhiên, ngân hàng vẫn phải tính toán và báo cáo tỷ lệ LDR cho Ngân hàng Nhà nước.

Trong giai đoạn chuyển tiếp, các ngân hàng chưa áp dụng đầy đủ LCR và NSFR vẫn phải thực hiện các yêu cầu về LDR theo khuôn khổ tương ứng. Theo thông tin giải thích về Thông tư 50, những ngân hàng chưa chuyển sang cơ chế mới tiếp tục thực hiện quy định liên quan theo Thông tư 22/2019/TT-NHNN cho đến khi kết thúc thời gian chuyển đổi theo quy định.

Như vậy, việc nâng giới hạn LDR lên 95% không đồng nghĩa tất cả ngân hàng ngay lập tức được sử dụng mức trần mới. Cơ chế này được đặt trong tổng thể lộ trình chuyển đổi sang hệ thống các chỉ tiêu thanh khoản mới.

Với Thông tư 50, quản lý an toàn hoạt động ngân hàng được chuyển dần từ việc tập trung vào một số tỷ lệ đơn lẻ sang kết hợp giữa khả năng đáp ứng nghĩa vụ thanh khoản trong ngắn hạn, sự ổn định của nguồn vốn trong dài hạn và giới hạn tăng trưởng tín dụng trên nền tảng nguồn vốn.

Thông tư 50/2026/TT-NHNN đã được Chính phủ công bố trong hệ thống văn bản pháp luật ngày 30/9/2026, với tên gọi “Quy định về các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài”.

Phương Phương