Hải quan Việt Nam - Hoa Kỳ ký thỏa thuận trao đổi dữ liệu điện tử, tăng cường chống gian lận thương mại

Tăng cường hợp tác hải quan trong kỷ nguyên số

Theo thông tin từ Cục Hải quan (Bộ Tài chính), bên lề Phiên họp Hội đồng Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) lần thứ 147/148 tại Brussels (Bỉ), Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ và Cao ủy Hải quan Hoa Kỳ Rodney Scott đã ký Bản ghi nhớ về trao đổi dữ liệu điện tử giữa Hải quan Việt Nam và Hải quan Hoa Kỳ.

Việc ký kết diễn ra trong bối cảnh quan hệ kinh tế, thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ tiếp tục phát triển mạnh sau khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược toàn diện vào năm 2023. Hoa Kỳ hiện là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, trong khi Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 7 của Hoa Kỳ trên toàn cầu.

Theo Cục Hải quan, sự phát triển mạnh mẽ của thương mại song phương đặt ra yêu cầu tăng cường hợp tác giữa cơ quan hải quan hai nước nhằm vừa tạo thuận lợi cho dòng chảy hàng hóa hợp pháp, vừa bảo đảm an ninh thương mại và xử lý hiệu quả các vấn đề hai bên cùng quan tâm.

Trước đó, trên cơ sở Hiệp định hỗ trợ lẫn nhau trong lĩnh vực hải quan (CMAA) có hiệu lực từ năm 2020, Hải quan Việt Nam và Hải quan Hoa Kỳ đã triển khai nhiều hoạt động trao đổi thông tin, phối hợp xác minh các vụ việc nghi vấn, phòng chống vi phạm hải quan và tăng cường năng lực quản lý.

Bản ghi nhớ mới được ký kết tiếp tục cụ thể hóa các nội dung hợp tác nghiệp vụ, đặc biệt trong việc số hóa hoạt động trao đổi dữ liệu giữa hai cơ quan hải quan.

Chia sẻ dữ liệu theo thời gian thực, siết chặt kiểm soát gian lận

Theo nội dung Bản ghi nhớ, Hải quan Việt Nam và Hải quan Hoa Kỳ sẽ chia sẻ dữ liệu điện tử về tờ lược khai hàng hóa theo thời gian thực hoặc trong thời gian sớm nhất có thể. Nguồn dữ liệu này sẽ phục vụ công tác phân tích rủi ro, xác định trọng điểm kiểm tra và phát hiện sớm các dấu hiệu vi phạm.

Cơ chế trao đổi dữ liệu được kỳ vọng sẽ nâng cao hiệu quả đấu tranh với các hành vi gian lận thương mại, hàng giả, hàng cấm, gian lận xuất xứ, chuyển tải bất hợp pháp và trốn thuế. Đồng thời, việc đối chiếu dữ liệu xuất nhập khẩu giữa hai cơ quan cũng giúp phát hiện sớm các hành vi lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại.

Không chỉ tăng cường kiểm soát, việc ứng dụng dữ liệu số còn giúp rút ngắn thời gian thông quan đối với các doanh nghiệp tuân thủ tốt, giảm thủ tục kiểm tra không cần thiết, từ đó tiết kiệm chi phí logistics và nâng cao năng lực cạnh tranh của hàng hóa xuất nhập khẩu.

Theo Cục Hải quan, đây là bước đi phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong quản lý hải quan mà Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) đang khuyến nghị các cơ quan thành viên triển khai, lấy dữ liệu làm nền tảng cho quản lý rủi ro và bảo đảm an ninh chuỗi cung ứng toàn cầu.

Việc ký kết Bản ghi nhớ cũng thể hiện thiện chí của Việt Nam trong hợp tác với Hoa Kỳ nhằm giải quyết các vấn đề hai bên cùng quan tâm, đặc biệt là ngăn chặn gian lận xuất xứ và chuyển tải hàng hóa nhằm lẩn tránh thuế.

Các chuyên gia đánh giá, trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang có nhiều biến động và yêu cầu về minh bạch nguồn gốc hàng hóa ngày càng khắt khe, việc triển khai cơ chế trao đổi dữ liệu điện tử sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý hải quan, tăng tính minh bạch trong hoạt động xuất nhập khẩu, đồng thời củng cố uy tín của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bản ghi nhớ cũng mở ra giai đoạn hợp tác sâu rộng và thực chất hơn giữa Hải quan Việt Nam và Hải quan Hoa Kỳ, tạo nền tảng để hai bên tiếp tục thúc đẩy thương mại song phương theo hướng an toàn, minh bạch, cân bằng và phát triển bền vững.

Hậu Thạch (t/h)