Kiên quyết ngăn chặn in lậu, in giả, vi phạm bản quyền trong hoạt động xuất bản

Cụ thể, Cục Xuất bản và Thư viện vừa có công văn gửi các sở quản lý văn hóa địa phương, cơ quan chủ quản nhà xuất bản, các tổ chức hội nghề nghiệp, nhà xuất bản, cơ sở in và phát hành xuất bản phẩm về việc tăng cường công tác quản lý nhà nước và chấp hành pháp luật trong lĩnh vực xuất bản, in, phát hành.

Đồng thời, yêu cầu chấn chỉnh những bất cập trong hoạt động của toàn ngành, từ điều kiện hoạt động của nhà xuất bản, quy trình kiểm soát nội dung đến quản lý nguồn gốc xuất bản phẩm và trách nhiệm của các đơn vị tham gia sản xuất, kinh doanh.

Theo Cục Xuất bản và Thư viện, qua công tác quản lý, kiểm tra và nắm bắt tình hình thực tiễn, Cục chỉ ra tình trạng một số nhà xuất bản chưa duy trì đầy đủ điều kiện thành lập và hoạt động theo quy định; quy trình biên tập, thẩm định, xuất bản chưa được kiểm soát chặt chẽ, dẫn đến sai phạm về nội dung xuất bản phẩm. Cá biệt, có những vi phạm nghiêm trọng bị xử phạt vi phạm hành chính, thậm chí phải xem xét trách nhiệm hình sự.

Ở khâu in và phát hành, tình trạng in lậu, in giả, in nối bản trái phép, vi phạm bản quyền, kinh doanh xuất bản phẩm không rõ nguồn gốc, không có hóa đơn, chứng từ hợp pháp vẫn diễn biến phức tạp. Các hành vi vi phạm có xu hướng dịch chuyển lên môi trường mạng, sàn thương mại điện tử, mạng xã hội và các hình thức kinh doanh trực tuyến, gây khó khăn cho công tác phát hiện, kiểm tra, xử lý.

Những vi phạm này không dừng ở việc gây thiệt hại kinh tế cho các doanh nghiệp hoạt động hợp pháp mà còn trực tiếp xâm phạm quyền và lợi ích của tác giả, chủ sở hữu quyền, làm suy giảm niềm tin của xã hội đối với hoạt động xuất bản.

Trước thực trạng đó, Cục Xuất bản và Thư viện yêu cầu các sở quản lý văn hóa địa phương nâng cao trách nhiệm quản lý nhà nước trên địa bàn, xác định đây là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục, không chỉ tập trung trong các đợt cao điểm.

Các địa phương cần chủ động tham mưu cho UBND cấp tỉnh chỉ đạo các cơ quan liên quan tăng cường quản lý hoạt động xuất bản, in, phát hành; phân công rõ trách nhiệm, địa bàn và đầu mối theo dõi, không để xảy ra khoảng trống trong quản lý, nhất là tại cấp xã, phường.

Ngoài tuyên truyền, phổ biến pháp luật, công tác kiểm tra cần có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào những địa bàn, cơ sở và lĩnh vực tiềm ẩn nguy cơ vi phạm cao. Sự phối hợp giữa ngành văn hóa với lực lượng công an, quản lý thị trường, hải quan và các cơ quan chức năng cần được tăng cường, đặc biệt trong kiểm tra hoạt động kinh doanh xuất bản phẩm trên sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, livestream và các kênh phân phối trực tuyến…

Theo Cục Xuất bản và Thư viện, từ nay đến đầu năm 2027, đặc biệt trong dịp cao điểm phục vụ Tết Nguyên đán Đinh Mùi, nhu cầu sản xuất, kinh doanh và lưu thông xuất bản phẩm sẽ tăng cao. Trong đó, lịch, sách, tranh, ảnh và các ấn phẩm văn hóa phục vụ Tết là những mặt hàng cần được chú trọng kiểm soát nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn tình trạng in lậu, in giả, hàng hóa không rõ nguồn gốc và xuất bản phẩm có nội dung vi phạm pháp luật.

Do đó, Cục Xuất bản và Thư viện yêu cầu các địa phương tập trung kiểm tra các mặt hàng này, kịp thời phát hiện, thu hồi và xử lý nghiêm vi phạm; không để sản phẩm vi phạm lưu thông rộng rãi trên thị trường, nhất là trong thời gian trước, trong và sau Tết.

Đối với những hành vi đã đủ căn cứ xử lý phải được xử lý nghiêm theo thẩm quyền, không dừng lại ở việc nhắc nhở, yêu cầu khắc phục. Trường hợp có dấu hiệu tội phạm, hồ sơ phải được chuyển đến cơ quan có thẩm quyền để xem xét, xử lý theo quy định.

Cục Xuất bản và Thư viện yêu cầu các địa phương tổng hợp kết quả triển khai, gửi báo cáo về Cục trước ngày 15/2/2027 để tổng hợp, báo cáo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

Tuấn Ngọc