Ban Chỉ đạo 389 quốc gia bắt tay các hiệp hội gỡ “điểm nghẽn” chống hàng giả

Buổi làm việc tập trung đánh giá toàn diện tình hình buôn lậu, gian lận thương mại, sản xuất kinh doanh hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ dưới góc nhìn thực tiễn từ hoạt động của các hiệp hội ngành hàng. Trên cơ sở chỉ ra những khó khăn, bất cập trong quá trình thực thi, các đơn vị đã đề xuất nhiều giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật để ngăn chặn, xử lý hiệu quả các hành vi vi phạm và bảo vệ hoạt động sản xuất, kinh doanh hợp pháp.

Kiến nghị tháo gỡ điểm nghẽn về chứng cứ số và xử lý hình sự xâm phạm sở hữu trí tuệ

Phát biểu tại buổi làm việc, đại diện lãnh đạo Hiệp hội Chống hàng giả và Bảo vệ thương hiệu Việt Nam (VATAP) đã phản ánh bức tranh thực trạng về nạn buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả dưới góc độ theo dõi của Hiệp hội; đồng thời chỉ rõ sự biến tướng trong phương thức, thủ đoạn sản xuất và tiêu thụ hàng giả trong tình hình mới. Để khắc phục những hạn chế hiện hữu, đại diện VATAP đã đề xuất nhóm giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả cơ chế phối hợp cung cấp, xử lý thông tin giữa Hiệp hội với các lực lượng thực thi pháp luật và Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia.

Đóng góp ý kiến về công tác kiểm soát biên giới và thực thi pháp luật hình sự, đại diện Hiệp hội Chống hàng giả và Bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam (VACIP) kiến nghị Ban Chỉ đạo 389 quốc gia chỉ đạo triển khai các chuyên đề kiểm soát hàng hóa giả mạo nhãn hiệu quá cảnh trên những tuyến giao thông trọng điểm, kết hợp xử lý dứt điểm các tụ điểm phân phối hàng giả mạo nhãn hiệu trong nội địa. Đặc biệt, về mặt thể chế, hiệp hội này đề xuất các cơ quan tư pháp trung ương sớm ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể về khái niệm “quy mô thương mại” cũng như quy định không bắt buộc chủ thể quyền phải cung cấp “mẫu hàng thật” trong quá trình giải quyết các vụ án xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp theo Điều 226 Bộ luật Hình sự.

Ở góc độ đấu tranh trên môi trường mạng, đại diện Hội Sở hữu trí tuệ Việt Nam đề nghị Ban Chỉ đạo 389 quốc gia chỉ đạo xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành trong việc thu thập, bảo toàn và xác minh chứng cứ số giữa các cơ quan thực thi pháp luật với các sàn thương mại điện tử, đơn vị vận chuyển (logistics) và tổ chức trung gian thanh toán. Bên cạnh đó, những vướng mắc trong việc nhận diện dấu hiệu tội phạm và quy trình chuyển giao hồ sơ từ xử phạt hành chính sang truy cứu trách nhiệm hình sự đối với các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ cũng cần sớm được tháo gỡ.

Thiết lập cơ chế trao đổi thông tin thường xuyên và hoàn thiện hành lang pháp lý

Phát biểu kết luận buổi làm việc, ông Trần Đức Đông, Chánh Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia ghi nhận và đánh giá cao những ý kiến đóng góp thẳng thắn, sát thực tiễn từ đại diện các hiệp hội, ngành hàng.

Để nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh trong thời gian tới, Chánh Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia Trần Đức Đông yêu cầu các bộ phận chuyên môn triển khai đồng bộ năm nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết, cần tăng cường nắm bắt, tổng hợp và phân tích dữ liệu thông tin từ các hiệp hội ngành hàng để kịp thời nhận diện những phương thức, thủ đoạn vi phạm mới, nổi cộm. Văn phòng Thường trực sẽ nghiên cứu thiết lập cơ chế trao đổi thông tin thường xuyên với các hiệp hội, trong đó xác định rõ đầu mối liên hệ, nội dung thông tin cùng quy trình tiếp nhận, tổng hợp và phản hồi kết quả xử lý.

Trên cơ sở các kiến nghị từ phía hiệp hội, Văn phòng Thường trực sẽ tiến hành phân loại những vấn đề thuộc thẩm quyền của từng bộ, ngành, địa phương để chuyển cơ quan chức năng xem xét, giải quyết; đối với những vấn đề phức tạp, mang tính chất liên ngành sẽ trực tiếp tổng hợp, tham mưu lãnh đạo Ban Chỉ đạo 389 quốc gia chỉ đạo xử lý. Song song với việc phối hợp cùng các hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật, hướng dẫn nhận diện hàng thật – hàng giả và nâng cao ý thức tự bảo vệ thương hiệu của chủ thể quyền, Văn phòng Thường trực sẽ tổng hợp đầy đủ các đề xuất sửa đổi cơ chế, chính sách nhằm khắc phục những kẽ hở trong quản lý nhà nước, tạo lập môi trường kinh doanh minh bạch.

Đối với các hiệp hội ngành hàng, lãnh đạo Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia đề nghị các đơn vị tiếp tục phát huy vai trò cầu nối trong việc thu thập, cung cấp thông tin về tình hình sản xuất, buôn bán hàng nhập lậu, hàng giả và hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; chủ động duy trì kênh tương tác hai chiều với cơ quan thường trực; đồng thời đẩy mạnh chức năng phản biện chính sách nhằm góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý trong công tác phòng, chống gian lận thương mại và hàng giả hiện nay.

Thành Nam