Khơi thông dòng vốn, không để doanh nghiệp có dự án tốt thiếu vốn

Dư nợ tín dụng đạt gần 20,3 triệu tỷ đồng

Sáng 10/8, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng chủ trì buổi làm việc với các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng doanh nghiệp để bàn giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tiếp cận vốn tín dụng.

Cuộc làm việc diễn ra trong bối cảnh nhu cầu vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh và đầu tư phát triển đang tăng cao, đặc biệt khi Việt Nam đặt mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số và tiếp tục đổi mới mô hình tăng trưởng.

Theo báo cáo của Ngân hàng Nhà nước, thời gian qua, chính sách tín dụng được điều hành theo hướng chủ động, linh hoạt, nhằm bảo đảm cung ứng vốn kịp thời cho nền kinh tế.

Đến ngày 31/7/2026, dư nợ tín dụng toàn nền kinh tế đạt gần 20,3 triệu tỷ đồng, tăng 8,98% so với cuối năm 2025. Trong đó, dư nợ tín dụng đối với doanh nghiệp đạt trên 10,7 triệu tỷ đồng, chiếm khoảng 53,4% tổng dư nợ của nền kinh tế.

Đáng chú ý, để hỗ trợ các lĩnh vực có tính chất an sinh xã hội và tạo động lực cho sản xuất, kinh doanh, Ngân hàng Nhà nước đã cho phép các ngân hàng thương mại không tính phần dư nợ tăng thêm so với cuối năm 2025 đối với doanh nghiệp vay vốn phục vụ nhà ở xã hội và bất động sản khu công nghiệp vào dư nợ tín dụng bất động sản khi kiểm soát mức tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực này.

Ngân hàng Nhà nước cũng đang đề xuất Thủ tướng Chính phủ giải pháp tín dụng ưu đãi đối với các doanh nghiệp phát triển nhà ở cho thuê. Đây được xem là một hướng mở rộng dòng vốn vào phân khúc nhà ở phục vụ nhu cầu thực, đồng thời góp phần đa dạng hóa các sản phẩm trên thị trường bất động sản.

Bên cạnh đó, trên cơ sở đề nghị của một số tập đoàn kinh tế lớn và các địa phương về cơ chế tín dụng đối với các dự án quy mô lớn, trọng điểm, có tính chất lan tỏa, Ngân hàng Nhà nước đã điều chỉnh một số quy định liên quan đến tỷ lệ bảo đảm an toàn nhằm đáp ứng nhu cầu vốn của nền kinh tế.

Trong đó, tỷ lệ tiền gửi Kho bạc Nhà nước được tính trong tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi được nâng lên 50%; tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng để cho vay trung và dài hạn được nâng lên 40%.

Theo Ngân hàng Nhà nước, các giải pháp này đã góp phần thực hiện 35 dự án trọng điểm với tổng nhu cầu vốn khoảng 1,7 triệu tỷ đồng.

Ngân hàng phải công bố gói tín dụng ưu đãi trong tháng 8

Một nội dung đáng chú ý tại buổi làm việc là việc triển khai các chương trình tín dụng với lãi suất ưu đãi dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng như các lĩnh vực ưu tiên.

Theo Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh, Ngân hàng Nhà nước đã xây dựng và chỉ đạo các ngân hàng thương mại triển khai chương trình tín dụng ưu đãi, đồng thời yêu cầu các ngân hàng thương mại công bố các gói tín dụng này ngay trong tháng 8/2026.

Động thái này được kỳ vọng tạo thêm dư địa để doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý hơn trong bối cảnh khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế đang là vấn đề được đặc biệt quan tâm.

Theo đánh giá của Ngân hàng Nhà nước, nhu cầu vốn cho mục tiêu tăng trưởng là rất lớn, nhất là nguồn vốn trung và dài hạn để thực hiện các dự án, công trình trọng điểm quốc gia. Trong khi đó, nguồn vốn huy động của hệ thống tổ chức tín dụng chủ yếu vẫn là vốn ngắn hạn và hiện có tốc độ tăng chậm hơn tốc độ tăng trưởng tín dụng.

Điều này đặt ra áp lực đối với cân đối kỳ hạn và thanh khoản của hệ thống ngân hàng. Nếu tín dụng tiếp tục tăng nhanh trong khi huy động vốn không theo kịp, áp lực về chi phí vốn và rủi ro thanh khoản có thể gia tăng.

Mặt bằng lãi suất cũng đang chịu tác động từ nhu cầu huy động vốn và áp lực lạm phát. Vì vậy, bài toán đặt ra là vừa hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn, vừa bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng và ổn định kinh tế vĩ mô.

Gỡ điểm nghẽn để doanh nghiệp hấp thụ vốn

Tại buổi làm việc, Ngân hàng Nhà nước cho rằng việc thúc đẩy tín dụng không chỉ phụ thuộc vào khả năng cung ứng vốn của các tổ chức tín dụng mà còn liên quan trực tiếp đến sức khỏe tài chính, năng lực quản trị và khả năng hấp thụ vốn của doanh nghiệp.

Thực tế, một số ngành, lĩnh vực có tiềm năng tăng trưởng vẫn gặp khó khăn trong mở rộng tín dụng do sức chống chịu và năng lực tài chính của doanh nghiệp còn hạn chế. Thị trường tiêu thụ phục hồi chưa đồng đều, chi phí sản xuất còn cao cũng tác động đến khả năng trả nợ và chất lượng tín dụng.

Do đó, để tăng khả năng tiếp cận vốn, Ngân hàng Nhà nước đề nghị các bộ, ngành và địa phương cùng triển khai đồng bộ các giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn.

Trước hết là tiếp tục tháo gỡ các rào cản về thể chế, khơi thông và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, qua đó thúc đẩy các động lực tăng trưởng và nâng cao năng lực sản xuất của doanh nghiệp.

Cùng với đó, cần giảm áp lực về nguồn vốn trung và dài hạn lên hệ thống ngân hàng. Một trong những hướng được đề xuất là nghiên cứu cơ chế bảo lãnh của Chính phủ đối với các dự án đầu tư trọng điểm, quan trọng quốc gia trong phạm vi phù hợp với khuôn khổ quản lý an toàn nợ công và nợ nước ngoài quốc gia.

Việc đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công năm 2026, tập trung vào các dự án quan trọng quốc gia và hạ tầng trọng điểm, cũng được xác định là giải pháp quan trọng nhằm tạo thêm động lực cho nền kinh tế và giảm áp lực vốn lên hệ thống tín dụng.

Đối với những lĩnh vực có nhu cầu vốn lớn như nhà ở và bất động sản, Ngân hàng Nhà nước đề nghị tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về nhà ở, thị trường bất động sản, qua đó tạo môi trường pháp lý minh bạch và nâng cao khả năng tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp.

Đồng thời, việc rà soát, hoàn thiện Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa sửa đổi được kỳ vọng tạo thêm cơ sở để nâng cao năng lực tài chính, quản trị và khả năng tiếp cận vốn của nhóm doanh nghiệp này.

Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số đang đặt ra yêu cầu lớn về nguồn lực, việc khơi thông tín dụng được xem là một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Tuy nhiên, định hướng điều hành không chỉ là mở rộng dòng vốn mà còn phải bảo đảm vốn được phân bổ vào các dự án có hiệu quả, doanh nghiệp có năng lực và các lĩnh vực tạo giá trị thực cho nền kinh tế.

Thông điệp được đặt ra tại buổi làm việc là phải tiếp tục giảm chi phí vốn, đổi mới phương thức cho vay và nâng cao khả năng hấp thụ vốn, qua đó tạo điều kiện để những doanh nghiệp có dự án tốt không bị bỏ lại phía sau vì khó tiếp cận tín dụng.

PV