Từ 31/8: Không đăng ký biến động đất đai có thể bị phạt đến 3 triệu đồng

Không đăng ký biến động đất đai sẽ bị xử phạt

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 281/2026/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, có hiệu lực từ ngày 31/8/2026.

Theo quy định mới, người sử dụng đất thuộc trường hợp phải đăng ký biến động theo quy định của Luật Đất đai nhưng không thực hiện sẽ bị xử phạt tiền từ 2-3 triệu đồng.

Tuy nhiên, quy định này không áp dụng đối với trường hợp nhận quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh hình thức xử phạt bằng tiền, Nghị định cũng bổ sung nhiều biện pháp khắc phục hậu quả nhằm tăng tính răn đe và bảo đảm việc chấp hành đúng quy định về quản lý, sử dụng đất đai.

Cụ thể, tổ chức, cá nhân vi phạm có thể bị buộc khôi phục tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm; khôi phục hiện trạng mốc địa giới đơn vị hành chính; thực hiện lại các thủ tục hành chính về đất đai theo quy định; đồng thời nộp lại các giấy tờ đã bị tẩy xóa, sửa chữa, làm sai lệch nội dung hoặc giấy tờ giả đã sử dụng trong quá trình thực hiện thủ tục.

Phải nộp lại toàn bộ khoản lợi bất hợp pháp từ vi phạm đất đai

Một điểm mới đáng chú ý của Nghị định 281/2026/NĐ-CP là quy định rõ nguyên tắc xác định số lợi bất hợp pháp thu được từ hành vi vi phạm.

Theo đó, toàn bộ khoản lợi phát sinh từ việc sử dụng đất sau khi có hành vi vi phạm phải được nộp vào ngân sách nhà nước.

Đối với trường hợp nhiều tổ chức hoặc cá nhân cùng thực hiện hành vi vi phạm trên một thửa đất, số lợi bất hợp pháp phải nộp sẽ được phân chia theo tỷ lệ bằng nhau giữa các bên. Nếu trước đó người vi phạm đã nộp một số khoản tiền vào ngân sách nhà nước thì khoản tiền này sẽ được khấu trừ khi xác định nghĩa vụ phải nộp.

Ngoài ra, Nghị định cũng bổ sung nguyên tắc xử phạt đối với trường hợp quyền sử dụng đất là tài sản chung của vợ chồng. Theo đó, việc xử phạt vi phạm hành chính được áp dụng như đối với một cá nhân, thay vì xử lý riêng từng người.

Mở rộng thẩm quyền xử phạt, cấp xã được phạt tới 250 triệu đồng

Nghị định 281/2026/NĐ-CP cũng mở rộng đáng kể thẩm quyền xử phạt của các cơ quan quản lý nhà nước về đất đai.

Theo quy định mới, Chủ tịch UBND cấp xã được nâng mức phạt tiền tối đa lên 250 triệu đồng, cao hơn rất nhiều so với mức 5 triệu đồng theo quy định trước đây.

Bên cạnh đó, nhiều chức danh thuộc cơ quan quản lý đất đai được nâng thẩm quyền xử phạt lên mức từ 400-500 triệu đồng. Các cơ quan này đồng thời được quyền tịch thu giấy tờ giả, giấy tờ bị tẩy xóa, sửa chữa hoặc làm sai lệch nội dung và áp dụng các biện pháp xử lý theo quy định của pháp luật.

Nghị định số 281/2026/NĐ-CP sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 31/8/2026. Người sử dụng đất thuộc diện phải đăng ký biến động được khuyến cáo chủ động hoàn thiện đầy đủ các thủ tục theo quy định để tránh bị xử phạt khi chính sách mới bắt đầu được áp dụng.

Thảo Phương (t/h)