Gần 830.000 tỷ đồng chảy vào ngân hàng sau 6 tháng, tín dụng tăng nhanh hơn huy động vốn

Huy động vốn tăng hơn 5%, người dân và doanh nghiệp gửi thêm gần 830.000 tỷ đồng

Theo số liệu do Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố, tính đến ngày 26/6/2026, huy động vốn của các tổ chức tín dụng tăng 5,02% so với cuối năm 2025, thấp hơn mức tăng 6,11% của cùng kỳ năm trước.

Trong khi đó, tăng trưởng tín dụng của nền kinh tế đạt 7,41%, cũng thấp hơn mức 8,3% của cùng kỳ năm 2025 nhưng vẫn duy trì cao hơn tốc độ tăng của huy động vốn.

Căn cứ số liệu của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), cuối năm 2025, tổng tiền gửi của người dân và doanh nghiệp tại hệ thống các tổ chức tín dụng đạt hơn 16,5 triệu tỷ đồng. Với mức tăng huy động hiện nay, ước tính trong nửa đầu năm 2026, dòng tiền gửi vào hệ thống ngân hàng đã tăng thêm gần 830.000 tỷ đồng.

Diễn biến này cho thấy niềm tin của người gửi tiền đối với hệ thống ngân hàng vẫn được duy trì, đồng thời phản ánh xu hướng lựa chọn kênh tiền gửi trong bối cảnh lãi suất huy động có nhiều biến động.

Lãi suất huy động tăng, NHNN liên tục yêu cầu ổn định mặt bằng lãi suất

Khảo sát trên thị trường cho thấy từ đầu năm đến nay, mặt bằng lãi suất huy động đã có xu hướng tăng.

Hiện nhiều ngân hàng niêm yết lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng phổ biến trong khoảng 7-7,5%/năm. Bên cạnh đó, không ít ngân hàng triển khai các chương trình ưu đãi với mức lãi suất từ 8,5-9%/năm cho các khoản tiền gửi kỳ hạn từ 6-12 tháng.

Tuy nhiên, để được hưởng mức lãi suất cao, một số ngân hàng yêu cầu khách hàng đáp ứng các điều kiện như số dư tiền gửi lớn, là khách hàng mới hoặc khách hàng ưu tiên (VIP). Trong khi đó, cũng có nhiều tổ chức tín dụng áp dụng mức lãi suất ưu đãi mà không đặt ra quá nhiều điều kiện.

Trước xu hướng lãi suất huy động gia tăng, NHNN đã nhiều lần yêu cầu các tổ chức tín dụng kiểm soát mặt bằng lãi suất nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và người dân tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý.

Cụ thể, ngày 9/4/2026, NHNN làm việc trực tiếp với các ngân hàng thương mại và yêu cầu giảm lãi suất tiền gửi đối với các giao dịch phát sinh mới có kỳ hạn từ 6 tháng trở lên; đồng thời giảm lãi suất huy động niêm yết và lãi suất cho vay.

Tiếp đó, ngày 14/5/2026, NHNN ban hành Công văn số 3972/NHNN-CSTT yêu cầu các đơn vị chức năng kiểm tra việc thực hiện chủ trương giảm lãi suất tại các tổ chức tín dụng.

Đến ngày 21/5/2026, NHNN tiếp tục ban hành Công văn số 4190/NHNN-CSTT, quán triệt các ngân hàng nghiêm túc thực hiện chỉ đạo về giảm mặt bằng lãi suất, đồng thời tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra nhằm bảo đảm thực thi hiệu quả.

Tín dụng tăng gần 1,4 triệu tỷ đồng, ưu tiên vốn cho nhà ở xã hội và dự án trọng điểm

Theo NHNN, tính đến ngày 29/6/2026, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt khoảng 20,03 triệu tỷ đồng, tăng 7,73% so với cuối năm 2025. Như vậy, chỉ sau 6 tháng, hệ thống ngân hàng đã cung ứng thêm khoảng 1,4 triệu tỷ đồng tín dụng cho nền kinh tế.

Kết quả này đồng nghĩa mục tiêu tăng trưởng tín dụng năm 2026 đã hoàn thành khoảng một nửa. Trước đó, NHNN định hướng tăng trưởng tín dụng cả năm ở mức khoảng 15% và sẽ điều hành linh hoạt theo diễn biến kinh tế vĩ mô, mục tiêu kiểm soát lạm phát, hỗ trợ tăng trưởng và bảo đảm an toàn hoạt động của hệ thống các tổ chức tín dụng.

Song song với việc thúc đẩy tăng trưởng tín dụng, NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng kiểm soát chặt dòng vốn vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, đặc biệt là bất động sản mang tính đầu cơ, đồng thời ưu tiên vốn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực tạo động lực tăng trưởng kinh tế.

Đáng chú ý, thời gian qua NHNN đã ban hành hai thông báo liên quan đến cơ chế kiểm soát hạn mức tăng trưởng tín dụng (room tín dụng).

Theo đó, nhằm hỗ trợ chương trình phát triển nhà ở xã hội, đáp ứng nhu cầu nhà ở của người dân cũng như thúc đẩy phát triển hạ tầng khu công nghiệp, khu chế xuất phục vụ thu hút đầu tư nước ngoài (FDI), ngày 29/5/2026, NHNN thông báo không tính phần dư nợ tín dụng tăng thêm so với cuối năm 2025 đối với các khoản vay thuộc lĩnh vực nhà ở xã hội và khu công nghiệp khi kiểm soát tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản.

Bên cạnh đó, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về bảo đảm nguồn vốn cho các dự án có quy mô lớn, có tính lan tỏa và đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế, NHNN cũng cho phép các ngân hàng thương mại được loại trừ phần dư nợ tín dụng phát sinh mới đối với các khoản vay phục vụ những dự án trọng điểm khi tính toán hạn mức tăng trưởng tín dụng hằng năm.

Theo giới chuyên gia, các chính sách điều hành trên cho thấy định hướng của cơ quan quản lý là vừa duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý để hỗ trợ nền kinh tế, vừa phân bổ dòng vốn tín dụng theo hướng ưu tiên các lĩnh vực sản xuất, nhà ở xã hội và hạ tầng, đồng thời kiểm soát rủi ro đối với những lĩnh vực có khả năng phát sinh biến động lớn.

Phương Thảo (t/h)